55408 24/01/2020 18:10 25/01/2020 00:01 พลิกโฉมคลองเปรมประชากร   (สภาพบ้านเรือนริมคลองเปรมประชากรที่ทรุดโทรมและปลูกสร้างลงไปในคลอง)    (ภาพกราฟฟิกสภาพชุมชนใหม่ริมคลองเปรมฯ)      คลองเปรมประชากรเป็นคลองสายแรกที่ขุดขึ้นในสมัยรัชกาลที่ 5 เพื่อร่นระยะเวลาในการล่องเรือจากกรุงเทพฯ-บางปะอิน  รวมทั้งเพื่อขยายพื้นที่ทำนาสองฝั่งคลองออกไป  มีความยาวประมาณ 50  กิโลเมตร  กว้าง 12 เมตร  แต่ปัจจุบันสภาพลำคลองตื้นเขิน  น้ำเน่าเสีย  มีสิ่งปลูกสร้างรุกล้ำลำคลองเป็นจำนวนมาก  ทำให้กีดขวางทางเดินของน้ำ  การระบายน้ำในคลองเปรมฯ จากทางตอนเหนือของกรุงเทพฯ ลงสู่แม่น้ำเจ้าพระยาและอ่าวไทยล่าช้าไม่มีประสิทธิภาพ  ทำให้เกิดปัญหาน้ำท่วมขัง      รัฐบาลจึงมีแผนฟื้นฟูคลองเปรมประชากรทั้งระบบ  ใช้งบ 4,448  ล้านบาท  โดยให้ กทม.-กรมโยธาธิการ-กรมชลประทาน  สร้างเขื่อนระบายน้ำและขุดลอกคลอง  เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการระบายน้ำ  ป้องกันน้ำท่วม  บำบัดน้ำเสีย  รวมทั้งพัฒนาโครงข่ายคมนาคมเชื่อมต่อรถ-ราง-เรือ  และให้สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน หรือ ‘พอช.’ จัดทำแผนงานพัฒนาที่อยู่อาศัยและคุณภาพชีวิตรองรับประชาชนที่ปลูกสร้างบ้านเรือนรุกล้ำคลองเปรมฯ ตามโครงการบ้านมั่นคง  จำนวน  38 ชุมชน  รวม 6,386 ครัวเรือน      ล่าสุดเมื่อวันที่ 13 มกราคมที่ผ่านมา  พลเอกประยุทธ์  จันทร์โอชา  นายกรัฐมนตรี ได้เดินทางมาเป็นประธานในพิธียกเสาเอกสร้างบ้านใหม่ให้แก่ชาวชุมชนประชาร่วมใจ 2 เขตจตุจักร  ที่ยินยอมพร้อมใจรื้อบ้านออกจากแนวคลองเปรมประชากรเป็นชุมชนแรก  เพื่อให้รัฐบาลเดินหน้าตามแผนงานการฟื้นฟูคลองเปรมฯ ทั้งระบบ คลองสายแรกที่ขุดในสมัยรัชกาลที่ 5      คลองเปรมประชากรเป็นคลองสายแรกที่พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว  รัชกาลที่ 5  มีพระราชดำริให้ขุดขึ้นในปี พ.ศ. 2413  เพื่อเป็นคลองลัดเชื่อมแม่น้ำเจ้าพระยาเข้าด้วยกัน  เริ่มจากคลองผดุงกรุงเกษมบริเวณหน้าวัดโสมนัสวิหาร  ไปทะลุแม่น้ำเจ้าพระยาที่อำเภอบางปะอิน  จังหวัดพระนครศรีอยุธยา  ระยะทางประมาณ  50.8 กิโลเมตร  มีความกว้างประมาณ 12 เมตร      โดยมีพระราชประสงค์เพื่อย่นระยะทางระหว่างกรุงเทพฯ  กับกรุงเก่า (อยุธยา) เนื่องจากเส้นทางแม่น้ำเจ้าพระยาเดิมเป็นทางน้ำอ้อมวกเวียนใช้เวลาเดินทางนาน   และเพื่อขยายพื้นที่การทำนาริมสองฝั่งคลอง   เพราะเดิมพื้นที่แถบนี้เป็นป่ารกเต็มไปด้วยโขลงช้างป่า  ไม่มีใครไปบุกเบิกถากถาง  เพราะไม่มีคลองน้ำ  เมื่อขุดคลองขึ้นมาแล้ว  ประชาชนจะได้มีความสะดวกสบาย  ทั้งด้านการทำมาค้าขายและการสัญจรไปมา      ดังที่พระองค์ทรงบันทึกเอาไว้ว่า  “จะให้ราษฎรได้ความเย็นใจ  ราษฎรชายหญิง  ทั้งคฤหัฐ  บรรพชิต  ลูกค้าวานิชและต่างภาษา  ค้าขายขึ้นล่องคลองนี้โดยสะดวกทุกท่าน”       จึงโปรดเกล้าฯ จ้างแรงงานคนจีนมาขุด  ใช้เวลาขุด 16 เดือน  ใช้พระราชทรัพย์ส่วนพระองค์  จำนวน  2,544 ชั่ง  2 ตำลึง (ประมาณ 203,520 บาท)  และพระราชทานนามว่า “คลองสวัสดิ์เปรมประชากร”      ในการขุดคลองครั้งนั้นได้มีการปักหมุดหมายริมคลองเปรมฯ จากคลองผดุงกรุงเกษมถึงพระนครศรีอยุธยา  เพื่อบอกระยะทางทุกๆ 100  เส้น  หรือ 4 กิโลเมตร  รวม  13  หลัก   แต่ปัจจุบันหลักหมุดทั้งหมดได้หายไป  เหลือเพียงแต่ชื่อ  เช่น  หลักสี่  (กรุงเทพฯ)  และหลักหก (รังสิต) แผนฟื้นฟูคลองเปรมฯ ทั้งระบบ  ใช้งบ 4,448  ล้านบาท      จากเหตุการณ์น้ำท่วมครั้งใหญ่ในกรุงเทพฯ และปริมณฑลในปี 2554  สาเหตุหนึ่งมาจากการระบายน้ำในคลองสายหลักในกรุงเทพฯ ไม่มีประสิทธิภาพ  เนื่องจากมีบ้านเรือนปลูกสร้างรุกล้ำลำคลองจำนวนมาก   ทำให้ลำคลองคับแคบ  ตื้นเขิน  ในปี 2555  คณะกรรมการบริหารจัดการน้ำและอุทก (กบอ.) ได้เสนอแผนงานการแก้ไขปัญหาและป้องกันน้ำท่วม  โดยจะมีการสร้างเขื่อนระบายน้ำและขุดลอกคลองในลำคลองสายหลักในกรุงเทพฯ  จำนวน 9 แห่ง  แต่รัฐบาลในขณะนั้นยังไม่ได้ดำเนินการ      ต่อมารัฐบาล คสช.  โดยพลเอกประยุทธ์  จันทร์โอชา  ได้แต่งตั้งคณะกรรมการอำนวยการกำหนดนโยบายการบริหารจัดการสิ่งก่อสร้างรุกล้ำลำน้ำสาธารณะ  มีพลเอกประวิตร  วงษ์สุวรรณ  เป็นประธาน  เริ่มดำเนินการในคลองลาดพร้าวและคลองบางซื่อเป็นแห่งแรกในปี 2559  โดยกรุงเทพมหานครรับผิดชอบก่อสร้างเขื่อนระบายน้ำในคลองลาดพร้าวฯ เพื่อป้องกันน้ำท่วม  ระยะทางทั้งสองฝั่งประมาณ 45 กิโลเมตร         สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน) จัดทำโครงการรองรับที่อยู่อาศัยของประชาชนที่สร้างบ้านเรือนรุกล้ำคลอง  จำนวน 50 ชุมชน  รวม 7,069 ครัวเรือน  (ขณะนี้ดำเนินการไปแล้ว  จำนวน  35 ชุมชน  รวม 3,308  ครัวเรือน)      ส่วนคลองเปรมประชากร  คณะรัฐมนตรี (รัฐบาล คสช.) ได้มีมติเมื่อวันที่ 9 เมษายน 2562  เห็นชอบ ‘แผนแม่บทโครงสร้างพื้นฐานระบบคลองและการพัฒนาชุมชนริมคลองเปรมประชากร’  ระยะเวลาดำเนินการ 9 ปี (พ.ศ.2562-2570) เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการระบายน้ำ  ป้องกันน้ำท่วม  และบำบัดน้ำเสียในคลองเปรมประชากรทั้งระบบ  ความยาวทั้งหมด 50.8 กิโลเมตร  (เจ้าหน้าที่จากสำนักงานเขตหลักสี่และจิตอาสาช่วยกันเก็บขยะในคลองเปรม)        ทั้งนี้เนื่องจากคลองเปรมฯ เป็นลำคลองที่รับน้ำมาจากทางตอนเหนือของกรุงเทพฯ  จากอยุธยา-ปทุมธานี-ลงมาถึงกรุงเทพฯ และไหลลงสู่แม่น้ำเจ้าพระยาและอ่าวไทย  โดยมอบหมายให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องดำเนินงานตามแผนงานหลักระยะเร่งด่วน  ปี 2562-2565  จำนวน 4 โครงการ  วงเงิน  4,448 ล้านบาท  ดังนี้ 1.กรุงเทพมหานครดำเนินโครงการก่อสร้างเขื่อนระบายน้ำ  จากถนนเทศบาลสงเคราะห์ – สุดเขต กทม.  ระยะทางทั้งสองฝั่ง 27.2  กิโลเมตร  วงเงิน 3,443 ล้านบาท 2.กรมโยธาธิการและผังเมืองดำเนินโครงการก่อสร้างเขื่อนคลองเปรมประชากรจากคลองบ้านใหม่ – คลองรังสิตประยูรศักดิ์  วงเงิน 980 ล้านบาท  ขณะนี้อยู่ในระหว่างการศึกษาและออกแบบ 3. กรมชลประทานดำเนินการขุดลอกคลองเปรมประชากรในพื้นที่จังหวัดปทุมธานี  จากคลองรังสิตประยูรศักดิ์ – คลองเชียงรากน้อย  ระยะทาง 15.3 กิโลเมตร   วงเงิน 16 ล้านบาท 4. ขุดลอกคลองเปรมประชากรในพื้นที่จังหวัดพระนครศรีอยุธยา  จากคลองเชียงรากน้อย – สถานีสูบน้ำเปรมเหนือบางปะอิน  ระยะทาง 8.1 กิโลเมตร  วงเงิน 9 ล้านบาท ทั้งนี้ในช่วงปี 2562 ที่ผ่านมา  กรุงเทพมหานครได้ก่อสร้างเขื่อนระบายน้ำช่วงแรก  จากคลองบ้านใหม่ถึงหมู่บ้าน    แกรนด์คาแนล  เขตดอนเมือง  ระยะทางประมาณ 460 เมตรเสร็จแล้ว (ภาพกราฟฟิกประตูระบายน้ำคลองเปรมฯ)      นอกจากนี้  กรุงเทพมหานครยังมีโครงการก่อสร้างอุโมงค์ระบายน้ำใต้คลองเปรมประชากรลงสู่แม่น้ำเจ้าพระยา ระยะทาง 13.5 กิโลเมตร  มีเส้นผ่านศูนย์กลาง 5.7 เมตร  สามารถระบายน้ำได้ประมาณ 60 ลูกบาศก์เมตร/วินาที  จะดำเนินการในปีงบประมาณ 2563-2567  ใช้งบประมาณ 9,800 ล้านบาท  เพื่อช่วยเพิ่มประสิทธิภาพระบบระบายน้ำในพื้นที่เขตดอนเมือง  เขตหลักสี่  เขตบางเขน  เขตจตุจักร  ครอบคลุมพื้นที่ประมาณ 650 ตารางกิโลเมตร  เมื่อโครงการแล้วเสร็จจะช่วยแก้ไขปัญหาน้ำท่วมขังในพื้นที่  รวมถึงยังช่วยรับน้ำฝนที่ระบายในพื้นที่กรุงเทพมหานครและพื้นที่ข้างเคียง คือ  นนทบุรีและปทุมธานี และสามารถสูบน้ำกลับเพื่อเจือจางน้ำเสียในคลองเปรมประชากรได้อีกด้วย     “คืนบ้านใหม่ให้พี่น้อง  คืนสายคลองให้ส่วนรวม”   พอช.สนับสนุนการสร้างบ้านใหม่  6,836 ครัวเรือน     (ภาพกราฟฟิกบ้านใหม่ของชาวชุมชนริมคลองเปรมประชากร)      นอกจากแผนการฟื้นฟูคลองเปรมประชากรดังกล่าวแล้ว  การพัฒนาคลองเปรมฯ ทั้งระบบยังรวมถึงการพัฒนาชุมชนริมคลองเปรมฯ และพื้นที่ริมคลองด้วย  โดยการออกแบบวางผังพื้นที่ริมคลองให้องค์ประกอบต่างๆ  มีความสอดคล้องกัน  คือการพัฒนาที่อยู่อาศัย   การจัดระบบสาธารณูปโภคและผังเมือง   การปรับปรุงภูมิทัศน์  การพัฒนาพื้นที่เศรษฐกิจชุมชน   แผนพัฒนาจุดเชื่อมต่อระบบขนส่งสาธารณะ  ล้อ (รถยนต์) – ราง (รถไฟ-รถไฟฟ้า) – เรือ – ทางจักรยาน   และแผนพัฒนาการท่องเที่ยววิถีชุมชน   ฯลฯ      ส่วนการพัฒนาคุณภาพชีวิตของประชาชนชุมชนริมคลอง  จะต้องรื้อย้ายบ้านเรือนที่รุกล้ำคลองเปรมฯ และวางผังเพื่อจัดระเบียบที่อยู่อาศัยใหม่   ดำเนินการตามโครงการบ้านมั่นคงของสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน) หรือ ‘พอช.’  เช่นเดียวกับการพัฒนาที่อยู่อาศัยรองรับประชาชนในคลองลาดพร้าวและคลองบางซื่อ  พร้อมระบบสาธารณูปโภคต่างๆ  เช่น  มีระบบการจัดการน้ำเสียในครัวเรือน  การจัดการขยะ  มีศูนย์เด็กเล็ก  ศูนย์ดูแลผู้สูงอายุ   ศูนย์ฝึกอาชีพ  ศูนย์การเรียนรู้  ลานกีฬา  ฯลฯ  เพื่อให้ประชาชนมีสิ่งแวดล้อมและคุณภาพชีวิตที่ดี      ธนัช  นฤพรพงศ์  ผู้อำนวยการศูนย์ปฏิบัติการที่อยู่อาศัยชุมชนริมคลอง สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนฯ  กล่าวว่า  มีชุมชนริมคลองเปรมฯ จำนวน  32 ชุมชน   อยู่ในเขตจตุจักร  หลักสี่  และดอนเมือง  และอีก  6 หมู่บ้านอยู่ในเขต จ.ปทุมธานี  รวมทั้งหมด 6,386  ครัวเรือน  ซึ่งชุมชนเหล่านี้สามารถอยู่อาศัยในที่ดินเดิมได้ทั้งหมด  แต่จะต้องรื้อบ้านออกจากพื้นที่ริมคลองและแนวก่อสร้างเขื่อนฯ  เพื่อปรับผังชุมชนแล้วก่อสร้างบ้านใหม่ทั้งหมด  เพื่อให้ทุกครอบครัวอยู่ในชุมชนเดิมได้  โดยได้รับสิทธิในที่ดินเท่ากันทุกครัวเรือน   เบื้องต้นขนาดบ้านและแบบบ้านจะมีทั้งบ้านชั้นเดียวและสองชั้น  ขนาด 4x7 และ 5x6 ตารางเมตร  ตามขนาดพื้นที่ของชุมชน       “ส่วนงบประมาณที่สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนฯ จะสนับสนุนการก่อสร้างบ้านใหม่จะเหมือนกับที่ดำเนินการในชุมชนริมคลองลาดพร้าวและคลองบางซื่อ  โดยแบ่งเป็น 1.การปรับปรุงสาธารณูปโภค  อุดหนุนการพัฒนาที่อยู่อาศัย  ช่วยเหลือผู้ที่ได้รับผลกระทบ  เป็นต้น  รวมครัวเรือนละ 147,000 บาท  2.งบสินเชื่อเพื่อที่อยู่อาศัย  วงเงินครัวเรือนละไม่เกิน 360,000 บาท  ผ่อนชำระ 20 ปี  อัตราดอกเบี้ยคงที่ 4%”  ธนัชแจงรายละเอียดการสนับสนุนของ พอช.   พลเอกประยุทธ์เป็นประธานยกเสาเอกสร้างบ้านใหม่ชุมชนริมคลองเปรมฯ        ทั้งนี้เมื่อวันที่ 13 มกราคมที่ผ่านมา  พลเอกประยุทธ์  จันทร์โอชา  นายกรัฐมนตรีและคณะ  ได้เดินทางมาประธานพิธียกเสาเอกสร้างบ้านใหม่ให้แก่ชาวชุมชนประชาร่วมใจ 2 เขตจตุจักร  ซึ่งเป็นชุมชนแรกที่มีการรื้อย้ายและสร้างบ้านใหม่จำนวนทั้งหมด 210 ครัวเรือน   โดยจะเริ่มสร้างบ้านเฟสแรกแรกจำนวน  20  หลัง  (พลเอกประยุทธ์ประธานพิธียกเสาเอกบ้านมั่นคงริมคลองเปรมฯ หลังแรก)      พลเอกประยุทธ์  จันทร์โอชา  นายกรัฐมนตรีกล่าวว่า  ชุมชนประชาร่วมใจ 2  เป็นชุมชนแรกในคลองเปรมประชากรที่มีการพัฒนา  จากเดิมที่ชุมชนอยู่อาศัยอย่างไม่ถูกต้อง   รัฐบาลก็ทำให้พี่น้องได้เช่าที่ดินอย่างถูกต้อง  เป็นบ้านที่ถูกกฎหมาย   โดยมอบสัญญาเช่าที่ดินราชพัสดุ  เพื่อสร้างความมั่นคงในที่อยู่อาศัย   เพื่อให้คนไทยมีที่อยู่อาศัยทุกคนภายในปี 2579   และนอกจากจะดำเนินการพัฒนาในคลองเปรมประชากรและคลองลาดพร้าวแล้ว  ต่อไปก็จะพัฒนาคลองสายอื่นในกรุงเทพฯ  รวมทั้งหมด 9 คลองด้วย “โครงการนี้เป็นโครงการที่มีความสำคัญ  เป็นโครงการของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว  ที่จะทำให้คูคลองมีความสะอาด       มีการพัฒนาคุณภาพชีวิตของประชาชน   โดยให้ทุกฝ่าย  ทุกหน่วยงานช่วยกันขับเคลื่อน  ร่วมมือกันพัฒนา  เหมือนกับคลองลาดพร้าว  ทำให้บ้านน่าอยู่มีความสวยงาม  ซึ่งต่อไปชุมชนจะต้องทำเรื่องท่องเที่ยว  ทำเรื่องอาชีพ  และเรื่องสิ่งแวดล้อม  และให้ปลูกต้นไม้             มีสถานที่ให้เด็กได้พักผ่อน  มีที่ค้าขาย   และให้ทุกคนช่วยกันดูแลคลอง  เพื่ออนาคตของลูกหลานต่อไป”  พลเอกประยุทธ์กล่าวย้ำ      ทั้งนี้นายกรัฐมนตรีได้มอบสัญญาเช่าที่ดินราชพัสดุ เนื้อที่ 10 ไร่เศษ  และมอบใบอนุญาตก่อสร้างบ้านจำนวน 210  หลังให้แก่ผู้แทนชุมชนประชาร่วมใจ 2  ส่วนการก่อสร้างบ้านเฟสแรกจำนวน 20 หลัง  จะใช้เวลาประมาณ 8 เดือน  หลังจากนั้นจะทยอยสร้างในเฟสต่อไป  รวมทั้งชุมชนอื่นๆ ที่มีความพร้อมก็จะทยอยรื้อย้ายเพื่อก่อสร้างบ้านใหม่ภายในปีนี้  ตามแผนงานการก่อสร้างบ้านในชุมชนริมคลองเปรมฯ ทั้งในเขตกรุงเทพฯ และปทุมธานีทั้งหมด 6,386 ครัวเรือน   จะแล้วเสร็จภายในปี 2565 (บ้านมั่นคงริมคลองลาดพร้าวและเขื่อนระบายน้ำที่สร้างเสร็จแล้ว)      ชุมชนประชาร่วมใจ 2 เป็นชุมชนแห่งแรกในคลองเปรมประชากรที่ชาวชุมชนร่วมใจกันรื้อบ้านออกจากแนวคลองเพื่อให้รัฐบาลดำเนินการพัฒนาคลองเปรมฯ ทั้งระบบ  โดยก่อนหน้านี้หน่วยงานต่างๆ  เช่น  พอช.  กองทัพภาคที่ 1 สำนักงานตำรวจแห่งชาติ  กรุงเทพมหานคร  กรมธนารักษ์  กรมส่งเสริมสหกรณ์  สำนักงานเขตต่างๆ  และหน่วยงานในท้องถิ่นจังหวัดปทุมธานี  ได้ร่วมกันจัดเวทีประชุมสร้างความเข้าใจกับชาวชุมชน   โดยมีชุมชนที่เข้าร่วมทั้งหมด  32 ชุมชนในเขตกรุงเทพฯ  และ 6 หมู่บ้านในเขต จ.ปทุมธานี  รวมทั้งหมด 6,386 ครัวเรือน      ชุมชนที่เข้าร่วมโครงการพัฒนาคลองเปรมฯ ทั้งหมดนี้  จะต้องรื้อย้ายบ้านเรือนออกจากแนวคลองและแนวก่อสร้างเขื่อนระบายน้ำ  และปรับผังชุมชนเพื่อก่อสร้างบ้านและชุมชนใหม่ในที่ดินเดิม  โดยชุมชนจะต้องรวมตัวกันจัดตั้งเป็นสหกรณ์เคหสถานเพื่อให้มีสถานะเป็นนิติบุคคลและร่วมกันบริหารจัดการโครงการ  และทำสัญญาเช่าที่ดินราชพัสดุจากกรมธนารักษ์อย่างถูกต้อง  เปลี่ยนสถานะจากผู้บุกรุกเป็นชุมชนที่เช่าที่ดินอย่างถูกกฎหมาย  ระยะเวลาเช่าช่วงแรก 30 ปี  อัตราค่าเช่าผ่อนปรน (ประมาณ 1.50-3 บาท/เดือน/ตารางวา)       ส่วนรูปแบบบ้านมีหลายขนาดเพื่อให้ชาวชุมชนได้ร่วมออกแบบและเลือกให้ตรงกับความต้องการ  ส่วนใหญ่เป็นบ้านแถว  เช่น  บ้านแถวชั้นเดียว  ขนาด 4 X 7 ตารางเมตร  ราคา 290,000 บาท  ผ่อนชำระเดือนละ 1,500 บาท  บ้านแถวสองชั้น  ขนาด 4 X 7 ตารางเมตร  ราคา 450,000 บาท  ผ่อนชำระเดือนละ 2,600 บาท  บ้านแถวสองชั้น  ขนาด 5 X 6 ตารางเมตร  ราคา 450,000 บาท  ผ่อนชำระเดือนละ 2,600 บาท   ระยะเวลาผ่อนชำระ 20 ปี   เปิดใจเจ้าของบ้านหลังแรก        สมร  จันทร์ฉุน  ผู้นำชุมชน  ในฐานะประธานสหกรณ์เคหสถานประชาร่วมใจ 2  บอกว่า  ชาวบ้านในชุมชนรู้สึกตื่นเต้นและปลื้มใจที่นายกฯ เห็นความสำคัญในการพัฒนาชุมชนริมคลอง  และมาเป็นประธานในพิธียกเสาเอกสร้างบ้านใหม่ซึ่งหากสร้างบ้านเสร็จแล้ว  ชาวชุมชนก็จะร่วมกันฟื้นฟูคลอง  เพราะเมื่อก่อนน้ำในคลองยังสะอาด  ชาวบ้านตักน้ำในคลองมาใช้   ตักใส่ตุ่มแล้วเอาสารส้มแกว่งให้ตกตะกอน  ในคลองก็ยังมีคนปลูกผักบุ้งขาย  แต่เดี๋ยวนี้เน่าสนิท  จึงอยากช่วยกันฟื้นฟูคลองให้ดีเหมือนเดิม       “ส่วนเรื่องการพัฒนาชุมชน  เราก็จะเว้นพื้นที่เพื่อให้มีสถานที่ออกกำลังกาย  มีสวนหย่อมเป็นที่พักผ่อน  รวมทั้งส่งเสริมอาชีพชาวชุมชนเพื่อให้มีรายได้  โดยเฉพาะคนที่อยู่บ้านเฉยๆ   ไม่มีงานทำ  รวมทั้งผู้สูงอายุ  เราจะประสานกับหน่วยงานให้เข้ามาส่งเสริมกิจกรรมต่างๆ”  ผู้นำชุมชนกล่าว      มณีรัตน์ ภู่บำรุง  เจ้าของบ้านหลังแรกที่นายกรัฐมนตรีเป็นประธานในพิธียกเสาเอกสร้างบ้าน  เล่าว่า  อาศัยอยู่ที่ชุมชนประชาร่วมใจ 2 มานานกว่า 30 ปี  อาชีพค้าขายข้าวเหนียวหมูปิ้ง  สมาชิกในครอบครัวมีทั้งหมด 5 คน  เมื่อก่อนคนยังอยู่ไม่เยอะ   น้ำในคลองจะใส  ไม่ดำเหมือนปัจจุบัน  (เจ้าของบ้านหลังแรก)      ส่วนเรื่องบ้านมั่นคง  ชาวบ้านที่นี่ได้ไปดูตัวอย่างที่คลองลาดพร้าว  เห็นแล้วเราก็อยากได้บ้านแบบนั้นบ้าง  เพราะมันสวยและดูเป็นระเบียบ  ส่วนสภาพบ้านของเราก็เก่าและทรุดโทรมแล้ว  เพราะอยู่กันมาตั้งแต่รุ่นพ่อแม่  จึงพร้อมใจเข้าร่วมโครงการ   อีกไม่กี่เดือนก็จะได้บ้านหลังใหม่  เป็นบ้านแถว 2 ชั้น  ขนาด 4×7  ตารางเมตร   ผ่อนชำระให้สหกรณ์ฯ เดือนละ 2,820 บาท  ราคาบ้านทั้งหลังประมาณ 430,000 บาท  ซึ่งถือว่าเป็นราคาบ้านที่ไม่แพงมาก  เรามีกำลังที่จะส่งไหว      “ดีใจมากที่นายกฯ มาเป็นประธานลงเสาเอกให้  และรู้สึกดีใจที่ได้บ้านในโครงการนี้  อยากขอบคุณรัฐบาลและทุกหน่วยงานที่เข้ามาช่วยเหลือโครงการนี้   เพราะแต่ก่อนที่เราอยู่   มันไม่ใช่ที่ของเรา  ตอนนี้เราได้บ้านมั่นคงมาเป็นบ้านของเรา เป็นที่ของเราถูกต้องตามกฎหมาย   ไม่ต้องกลัวว่าใครจะมาไล่ที่เรา”  เจ้าของบ้านหลังแรกบอกถึงความรู้สึก   9 ขั้นตอนสร้าง ‘บ้านมั่นคงริมคลอง’                      โครงการ  ‘บ้านมั่นคง’ ของสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนฯ หรือ พอช. ดำเนินการมาตั้งแต่ปี 2546  มีหลักการสำคัญ  คือ  “ให้ชาวบ้านหรือผู้ที่เดือดร้อนรวมตัวกันเพื่อแก้ไขปัญหา  ส่วน พอช. รวมทั้งหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเป็นฝ่ายสนับสนุน”    จนถึงปัจจุบัน พอช.สนับสนุนโครงการบ้านมั่นคงไปแล้วทั้งในเมืองและชนบททั่วประเทศ  รวม  1,231 โครงการ จำนวน 112,777 ครัวเรือน      ธนัช  นฤพรพงศ์  ผู้อำนวยการศูนย์ปฏิบัติการที่อยู่อาศัยชุมชนริมคลอง พอช.  กล่าวว่า  โครงการบ้านมั่นคงในคลองลาดพร้าวและคลองบางซื่อ  รวมทั้งคลองเปรมประชากร  ต่างก็มีกระบวนการพัฒนาที่อยู่อาศัยเหมือนกัน  โดยมีกระบวนการ 9 ขั้นตอน  ดังนี้  1.สร้างการรับรู้และสร้างความเข้าใจกับประชาชนในพื้นที่  โดย พอช.จะร่วมมือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องลงพื้นที่ชี้แจงสร้างความเข้าใจกับชาวชุมชน  2.ทบทวนข้อมูลชุมชน  โดย พอช.ร่วมกับชุมชน  สำรวจข้อมูลครัวเรือนและชุมชน  สำรวจปัญหาและความต้องการของชุมชน  จำนวนผู้ที่มีสิทธิ์เข้าร่วมพัฒนาที่อยู่อาศัย  ฯลฯ  3.จัดตั้งกลุ่มออมทรัพย์และสหกรณ์เคหสถาน  เพื่อสร้างวินัยการออมและเป็นทุนในการสร้างบ้าน  และจดทะเบียนเป็นสหกรณ์เคหสถาน  เพื่อให้มีฐานะเป็นนิติบุคคล  สำหรับทำนิติกรรมสัญญา  เช่น  เช่าที่ดินราชพัสดุ  และบริหารจัดการโครงการ  โดยมีคณะกรรมการที่มาจากชาวชุมชน  4.รังวัด  เช่าที่ดิน  ออกแบบ  วางผังชุมชน  เนื่องจากพื้นที่ชุมชนริมคลองมีเนื้อที่และจำนวนครัวเรือนไม่เท่ากัน  บ้านบางหลังมีเนื้อที่มาก  จึงต้องรังวัดและออกแบบให้ทุกครอบครัวสามารถอยู่ในชุมชนเดิมได้  โดยทุกครอบครัวจะได้สิทธิ์ในที่ดินเท่ากัน  และออกแบบผังชุมชนให้ตรงกับความต้องการของชาวชุมชน  และที่สำคัญคือการเช่าที่ดินราชพัสดุอย่างถูกต้อง 5.อนุมัติโครงการและงบประมาณ  ชุมชนที่จัดทำกระบวนการตามข้อ 1-4 เสร็จแล้ว  จะต้องส่งโครงการเข้ามาเพื่อให้ พอช.อนุมัติโครงการและงบประมาณ  6.ขออนุญาตก่อสร้างบ้าน  รื้อบ้าน  รื้อระบบประปา  ไฟฟ้า  จากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อเตรียมสร้างบ้านสร้างชุมชนใหม่  7.เบิกจ่ายงบประมาณ   8.ก่อสร้างบ้านและสาธารณูปโภค  โดยสหกรณ์เคหสถานที่ชุมชนจัดตั้งขึ้นมาจะบริหารจัดการก่อสร้าง  โดยการจ้างผู้รับเหมา  และมีคณะกรรมการตรวจสอบ  ตรวจรับงาน  9.พัฒนาคุณภาพชีวิตทุกมิติ  หลังจากสร้างบ้านเสร็จทั้งชุมชน  แต่ละชุมชนจะมีแผนการพัฒนาชุมชนในด้านต่างๆ  เช่น  ด้านสิ่งแวดล้อม  ปลูกต้นไม้  ปรับภูมิทัศน์  จัดการขยะ  บำบัดน้ำเสีย  ส่งเสริมอาชีพและกิจกรรมต่างๆ  ทั้งเด็ก  เยาวชน  แม่บ้าน  ผู้สูงอายุ  และผู้พิการ      “โครงการบ้านมั่นคงริมคลองนี้เมื่อแล้วเสร็จ  จะทำให้ชาวชุมชนที่เคยรุกล้ำคลอง  ก่อสร้างบ้านไม่ถูกต้องตามกฎหมาย  เปลี่ยนมาเป็นผู้อยู่อาศัยอย่างถูกต้อง  โดยการเช่าที่ดินราชพัสดุจากกรมธนารักษ์  และได้รับใบอนุญาตก่อสร้างบ้าน  เมื่อสร้างบ้านแล้วเสร็จ  ชุมชนและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องก็จะร่วมกันสนับสนุนการพัฒนาชุมชนในทุกมิติ  รวมทั้งจะร่วมกันฟื้นฟูและดูแลคลองให้มีสภาพดีขึ้น  เป็นการคืนบ้านใหม่ให้พี่น้อง  คืนสายคลองให้ส่วนรวมอย่างแท้จริง”  ผอ.ศูนย์ปฏิบัติการที่อยู่อาศัยชุมชนริมคลอง พอช.กล่าวในตอนท้าย   เครือข่ายกองทุนสวัสดิการชุมชนเตรียมเสนอร่าง พ.ร.บ.เข้าสภาฯ เพื่อยกระดับกองทุนฯ ให้เข้มแข็งมี กม.รองรับเป็นระบบสวัสดิการของประเทศ (การจัดงาน ‘พลังสวัสดิการชุมชน  เพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน 2020’ เมื่อเร็วๆ นี้ที่สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนฯ เพื่อพิจารณาร่าง พ.ร.บ.ส่งเสริมสวัสดิการฯ)      เครือข่ายกองทุนสวัสดิการชุมชนเตรียมเสนอ ‘ร่างพระราชบัญญัติส่งเสริมสวัสดิการของชุมชน พ.ศ......’ เข้าสู่การพิจารณาของสภาผู้แทนราษฎร เพื่อยกระดับสวัสดิการชุมชนให้เข้มแข็ง  มีกฎหมายรองรับเป็นระบบหนึ่งของสวัสดิการสังคมของประเทศ ลดความเหลื่อมล้ำในการพัฒนาคุณภาพชีวิต  เปิดโอกาสให้ภาคส่วนต่าง ๆ เข้ามาสนับสนุนกิจการของกองทุนได้   ขณะที่มีกองทุนสวัสดิการชุมชนเกิดขึ้นทั่วประเทศแล้ว 5,997 กองทุน  มีเงินกองทุนรวมกัน 15,987 ล้านบาท  ช่วยเหลือสมาชิกตั้งแต่เกิด-ตายรวมเป็นเงินกว่า 2,100 ล้านบาท      สวัสดิการสังคมถือเป็นเรื่องใหม่ของสังคมไทย  เพราะแต่ไหนแต่ไรมา  กลุ่มคนที่จะมีสวัสดิการช่วยเหลือในยามเจ็บไข้ได้ป่วย  เสียชีวิต  ช่วยเหลือบุตร  ฯลฯ  ส่วนใหญ่คือข้าราชการ  พนักงานรัฐวิสาหกิจ  พนักงานบริษัทเอกชน   ส่วนชาวไร่  ชาวนา  ชาวบ้านธรรมดาๆ ประชาชนที่ไร้สังกัดทั้งในเมืองและชนบท  ล้วนแต่ไม่มีสวัสดิการใดๆ มารองรับ       พวกเขาจึงได้ตั้งกลุ่มขึ้นมาเพื่อช่วยเหลือกันเอง  เช่น  จัดตั้งกลุ่มออมทรัพย์  กลุ่มฌาปนกิจ  กลุ่มผู้สูงอายุ  กลุ่มเกษตรกร  กลุ่มอาชีพต่างๆ  โดยการสะสมเงินเข้ากองทุนร่วมกัน  แล้วนำเงินกองทุนมาบริหารจัดการ  ช่วยเหลือสมาชิกตามวัตถุประสงค์ของกลุ่ม      ส่วนการจัดตั้งกองทุนสวัสดิการอย่างเป็นทางการของภาคประชาชน  เริ่มขึ้นในช่วงปี 2548   โดยสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน)  หรือ ‘พอช.’  สนับสนุนให้ชาวบ้านในชุมชนต่างๆ รวมกลุ่มกันจัดตั้งกองทุนสวัสดิการในระดับตำบลขึ้นมา  มีพื้นที่นำร่อง 99 ตำบล  โดยนำแนวคิดมาจาก ‘ครูชบ  ยอดแก้ว’ (ปัจจุบันเสียชีวิตแล้ว) ผู้ริเริ่มจัดตั้งกลุ่มสัจจะสะสมทรัพย์บ้านน้ำขาว  อ.จะนะ  จ.สงขลา  โดยนำผลกำไรจากการปล่อยเงินให้สมาชิกกู้ยืมมาจัดเป็นสวัสดิการช่วยเหลือสมาชิกตั้งแต่เกิดจนตาย      แต่กองทุนสวัสดิการชุมชนตำบลที่ พอช.สนับสนุนนี้  จะเน้นให้ชาวบ้านออมเงินเข้ากองทุนวันละ 1   บาท  ถือเป็นการ ‘ออมบุญ’ เพื่อนำเงินกองทุนมาช่วยเหลือกัน  หรือที่ชาวบ้านเรียกว่า “กองทุนสวัสดิการวันละบาท” (เดือนละ 30 บาท  หรือปีละ 365 บาท  ตามความสะดวกของสมาชิกและการบริหารจัดการ)  โดยมีการแต่งตั้งคณะกรรมการจากสมาชิกเข้ามาบริหารจัดการ  เมื่อกองทุนมีเงินมากขึ้น  ผู้ที่เป็นสมาชิกมาแล้วอย่างน้อย  6 เดือนจึงจะได้รับการช่วยเหลือตามข้อตกลงของแต่ละกองทุน         เช่น  ช่วยเหลือสมาชิกที่คลอดบุตรรายละ 500-1,000 บาท  ช่วยในยามเจ็บป่วย  ช่วยทุนการศึกษาบุตรหลาน  คนพิการ  ผู้สูงอายุ  ช่วยสมาชิกเสียชีวิตรายละ 3,000 บาทขึ้นไป  ฯลฯ  แม้ว่าจะเป็นเงินไม่มากนัก  แต่ชาวบ้านก็มีกองทุนเอาไว้ช่วยเหลือกันในยามจำเป็น  บางกองทุนยังนำเงินมาส่งเสริมอาชีพในชุมชน  เช่น  ให้กู้ยืมเพื่อประกอบอาชีพ  รวมทั้งขยายไปทำเรื่องอื่นๆ  เช่น  ทำเรื่องสิ่งแวดล้อม  การจัดการขยะในชุมชน  แก้ปัญหาที่ดินทำกิน-ที่อยู่อาศัย  สร้างบ้านให้ผู้ด้อยโอกาส  ดูแลสุขภาพคนในชุมชน  ฯลฯ      ต่อมาในปี 2553 รัฐบาลขณะนั้น  เห็นความสำคัญของกองทุนสวัสดิการชุมชนจึงได้สนับสนุนกองทุนฯ โดยสมทบเงินผ่าน พอช.เข้ากองทุนฯ  ในอัตรา 1 บาท/คน/วัน (ไม่เกินคนละ 365 บาท/ปี)  รวมทั้งองค์กรปกครองท้องถิ่น  เช่น  อบต.หลายแห่งได้สมทบเงินเข้ากองทุนด้วยเช่นกัน  เพื่อให้กองทุนเติบโต  ช่วยเหลือสมาชิกได้ทั่วถึง ตั้งกองทุนสวัสดิการชุมชนตำบลทั่วประเทศแล้ว 5,997 กองทุน เงินกองทุนรวมกัน 15,987 ล้านบาท      นายแก้ว  สังข์ชู  ผู้แทนเครือข่ายสวัสดิการชุมชนระดับชาติ  กล่าวว่า  ปัจจุบันมีการจัดตั้งกองทุนสวัสดิการชุมชนตำบลทั่วประเทศแล้ว  จำนวน  5,997 กองทุน  มีสมาชิกรวมกัน 5,911,137 คน  มีเงินกองทุนรวมกัน 15,987 ล้านบาท  เงินกองทุนทั้งหมดประมาณ  60% มาจากสมาชิก  ส่วนทิศทางหลักการขับเคลื่อนกองทุนสวัสดิการในปี 2563 นี้  คือต้องการเห็นกองทุนเชิงคุณภาพ       “ปี 2563 จะทำอย่างไรให้เกิดคุณภาพให้ได้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้   หลักคิดสำคัญต้องดูแลคนทุกกลุ่มแม้จะไม่ได้เป็นสมาชิก   มุ่งเป้าหมายที่คนเดือดร้อน  คนที่ช่วยเหลือตัวเองไม่ได้   เราไม่ได้ทำแข่งกับหน่วยงานของรัฐ  แต่มาช่วยเสริม  โดยในปี 2563-2565 จะเน้นทำให้กองทุนสวัสดิการมีคุณภาพ”  นายแก้วกล่าว        โดยมีเป้าหมาย  ระดับตำบล  คือ   ให้กองทุนสวัสดิการชุมชนเป็นเครื่องมือในการสร้างชุมชนเข้มแข็ง  กองทุนสวัสดิการเป็นมรดกของลูกหลาน  เป็นสมบัติของแผ่นดิน   ให้กองทุนมีความเข้มแข็ง  คนทุกกลุ่มเข้าถึงกองทุนได้ง่าย      ระดับจังหวัด ต้องพัฒนาความสามารถเครือข่ายสวัสดิการชุมชน  กองทุนสวัสดิการจะโดดเดี่ยวไม่ได้  เชื่อมโยงผู้ว่าราชการจังหวัดเป็นประธาน  เชื่อมโยงกันเป็นเครือข่าย ช่วยเหลือซึ่งกันและกัน  และมีการสอบทานกันเอง  ต้องจัดทำรายงานทุกปีเพื่อให้ท้องถิ่น  พัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัด (พมจ.)  รับรู้เรื่องราวของกองทุนสวัสดิการชุมชน  และทำงานร่วมกัน      ระดับภาค  ตอนนี้ทำทั้ง 77 จังหวัดทั่วประเทศ  แต่ละพื้นที่มีความแตกต่างกัน  ระดับภาคขับเคลื่อนเพื่อพัฒนาระบบข้อมูล องค์ความรู้สวัสดิการชุมชน องค์ความรู้มีความสำคัญ  ต้องรู้ว่ากองทุนไปทำเรื่องบ้าน  เรื่องเศรษฐกิจ เรื่องการศึกษาจำนวนเท่าไหร่  ข้อมูลเป็นหัวใจของการพัฒนา  ข้อมูลจะถูกลำเรียงจากระดับล่างสู่ระดับบน      ระดับนโยบาย  ขับเคลื่อนนโยบายภายใต้รัฐธรรมนูญมาตรา 43 (4)  คือ จัดให้มีระบบสวัสดิการของชุมชน  โดยขณะนี้กำลังยกร่าง พ.ร.บ.ส่งเสริมสวัสดิการของชุมชน  เพื่อจะเสนอเป็นกฎหมายโดยการเข้าชื่อ “เราต้องการยกกองทุนสวัสดิการชุมชนเป็นนิติบุคคล  กฎหมายนี้เป็นกฎหมายส่งเสริม  คิดว่าหากเรามีระเบียบ มีกฎหมายรองรับไว้   เพื่อป้องกันความเสี่ยง  ผมเชื่อว่ากองทุนสวัสดิการชุมชนเป็นนวัตกรรมทางสังคม  เริ่มจากประชาชน รัฐหนุนเสริมกองทุนสวัสดิการร่วมกัน  เพื่อทำให้กองทุนสวัสดิการชุมชนมีความเข้มแข็ง”  นายแก้วกล่าว (กองทุนสวัสดิการชุมชนในจังหวัดสระแก้วช่วยเหลือสร้างบ้านให้ผู้ด้อยโอกาส)   เตรียมผลักดัน ‘ร่าง พ.ร.บ.ส่งเสริมสวัสดิการของชุมชน  พ.ศ.....’        นายปาลิน  ธำรงรัตนศิลป์  คณะทำงานติดตามและพัฒนากองทุนสวัสดิการชุมชน  กล่าวว่า  ขณะนี้เครือข่ายกองทุนสวัสดิการชุมชนทั่วประเทศได้เตรียมการผลักดัน ‘ร่างพระราชบัญญัติส่งเสริมสวัสดิการของชุมชน พ.ศ......’ เพื่อนำไปเสนอเป็นกฎหมาย โดยประชาชนผู้มีสิทธิเลือกตั้งจํานวนไม่น้อยกว่าหนึ่งหมื่นคนสามารถเข้าชื่อเพื่อเสนอร่าง พ.ร.บ.ต่อสภาผู้แทนราษฎรเพื่อพิจารณาได้   มีเป้าหมายเพื่อยกระดับกองทุนสวัสดิการชุมชนให้มีความเข้มแข็ง มีฐานะเป็นนิติบุคคล  มีคุณภาพ  มีกฎหมายรองรับให้เป็นระบบหนึ่งของสวัสดิการสังคมของประเทศ  โดยในเร็วๆ นี้คณะผู้แทนเครือข่ายกองทุนสวัสดิการชุมชนฯ จะเข้าพบกับนายชวน  หลีกภัย  ประธานสภาผู้แทนราษฎร  เพื่อขอคำแนะนำในการเสนอร่าง พ.ร.บ.และผลักดันร่าง พ.ร.บ.เข้าสู่การพิจารณาของสภาฯ ภายในปีนี้      นายปาลินกล่าวด้วยว่า  การขับเคลื่อนร่าง พ.ร.บ.ส่งเสริมสวัสดิการของชุมชนฯ  เป็นการดำเนินการที่สอดคล้องกับรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2560  หมวด 3  สิทธิและเสรีภาพของปวงชนชาวไทย มาตรา 43  ที่ระบุว่า  “บุคคลและชุมชนย่อมมีสิทธิ (4) จัดให้มีระบบสวัสดิการของชุมชน  สิทธิของบุคคลและชุมชนตามวรรค 1 หมายรวมถึงสิทธิที่จะร่วมกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นหรือรัฐในการดำเนินการดังกล่าวด้วย”      ส่วนเหตุผลในการผลักดันร่าง พ.ร.บ.ฉบับนี้  เนื่องจากกลุ่มและองค์กรชุมชนในพื้นที่ต่างๆ ได้รวมตัวกันจัดตั้งกองทุนสวัสดิการชุมชนในระดับตำบลเพื่อนำเงินกองทุนมาช่วยเหลือกันตั้งแต่ปี 2548   โดยมีแนวคิดหลักคือ “การให้อย่างมีคุณค่า  และรับอย่างมีศักดิ์ศรี”   มีหลักการสำคัญคือ  สมาชิกกองทุนฯ จะต้องสมทบเงินเข้ากองทุนวันละ 1 บาท  หรือปีละ 365 บาท  เพื่อนำเงินกองทุนมาช่วยเหลือกันตามข้อตกลงของสมาชิกแต่ละกองทุน  เช่น  คลอดบุตร  ช่วยเหลือ 500  บาท  เสียชีวิตช่วยตั้งแต่  3,000-30,000 บาท  ฯลฯ  โดยมีองค์กรปกครองท้องถิ่น  และหน่วยงานรัฐ  ร่วมสมทบเงินเข้ากองทุนในสัดส่วน 1 ต่อ 1   เพื่อให้กองทุนเติบโต      “แต่เนื่องจากที่ผ่านมากองทุนสวัสดิการชุมชนยังไม่มีกฎหมายรองรับ  หน่วยงาน  องค์กรปกครองท้องถิ่นส่วนใหญ่ยังไม่ได้เข้ามาให้การสนับสนุน  รวมทั้งเมื่อมีการเปลี่ยนรัฐบาลใหม่  กองทุนสวัสดิการชุมชนก็อาจจะไม่ได้รับการสนับสนุนอย่างต่อเนื่อง   ดังนั้นเพื่อส่งเสริมให้ชุมชนสร้างสวัสดิการให้กับประชาชนในชุมชน  ลดความเหลื่อมล้ำในการพัฒนาคุณภาพชีวิต   เปิดโอกาสให้ภาคส่วนต่าง ๆ สามารถเข้ามาสนับสนุนกิจการของกองทุน   และเพื่อเสริมสร้างความเข้มแข็งของชุมชนและสังคมที่เกื้อกูลกัน เครือข่ายกองทุนสวัสดิการชุมชนทั่วประเทศและภาคีเครือข่ายจึงได้ร่วมกันขับเคลื่อนร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้”  นายปาลินกล่าว      นอกจากนี้ในร่าง พ.ร.บ.ฉบับนี้  ยังเสนอให้มีการแต่งตั้ง ‘คณะกรรมการส่งเสริมระบบสวัสดิการของชุมชนแห่งชาติ’  โดยมีรัฐมนตรีกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ เป็นประธาน   มีหน้าที่เสนอแนะและให้ความเห็นต่อคณะรัฐมนตรี  ด้านนโยบายการจัดสวัสดิการของชุมชน  ให้มีหรือแก้ไขกฎหมาย ระเบียบ  มาตรการด้านการเงิน การคลัง การภาษีอากร  ประสานนโยบายและแผน สร้างความร่วมมือกับส่วนราชการ ท้องถิ่น เอกชน  รวมทั้งมีมาตรการส่งเสริม สนับสนุนการจัดตั้งและพัฒนาความเข้มแข็งของกองทุนสวัสดิการชุมชน  ฯลฯ      โดยขณะนี้ร่าง พ.ร.บ.ฉบับดังกล่าวยังอยู่ในระหว่างการปรับปรุงเนื้อหาให้มีความสมบูรณ์มากขึ้น  โดยมีองค์กรภาคีต่างๆ ร่วมให้การสนับสนุนและผลักดัน พ.ร.บ.  เช่น  สถาบันพระปกเกล้า  สถาบันพัฒนศาสตร์  ป๋วย  อึ๊งภากรณ์  มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์  เครือข่ายสวัสดิการชุมชน  และสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนฯ      ปัจจุบันมีการจัดตั้งกองทุนสวัสดิการชุมชนตำบลทั่วประเทศแล้ว  จำนวน  5,997 กองทุน  มีสมาชิกรวมกัน 5,911,137 คน  จำนวนหมู่บ้านที่ร่วมจัดตั้งกองทุน 52,784 หมู่บ้าน  มีเงินกองทุนรวมกัน 15,987 ล้านบาท  ช่วยเหลือสมาชิกตั้งแต่เกิด-ตาย   จำนวน  2,024,788  คน   รวมเป็นเงินกว่า 2,100 ล้านบาท  (ในปี 2562 ที่ผ่านมา  รัฐบาลสนับสนุนงบประมาณให้กองทุนสวัสดิการชุมชนรวม 461 ล้านบาท)      นอกจากนี้กองทุนสวัสดิการชุมชนหลายแห่งยังขยายงานสวัสดิการชุมชนไปสู่การพัฒนาชุมชนในด้านต่างๆ  เช่น  ส่งเสริมเรื่องการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม ดูแลป่าไม้และทรัพยากรธรรมชาติ  จัดการขยะ  นำขยะไปรีไซเคิล  ส่งเสริมอาชีพสมาชิก  ช่วยเหลือผู้ด้อยโอกาส  ผู้พิการ  ผู้สูงอายุด้านที่อยู่อาศัย  ฯลฯ   เปิด ‘บ้านโฮมแสนสุข’ จ.ขอนแก่น       เปิดฝันของ ‘คนไร้บ้าน’ (พิธีเปิดบ้านโฮมแสนสุข)      เมื่อวันที่  17 มกราคมที่ผ่านมา  มีพิธีเปิด ‘ศูนย์ฟื้นฟูพัฒนาศักยภาพบุคคลและสร้างชุมชนคนไร้บ้าน    บ้านโฮมแสนสุข’ จังหวัดขอนแก่น  โดยมีนายไมตรี  อินทุสุต  ประธานกรรมการสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนฯ เป็นประธานในพิธี   มีนายปานทอง สระคูพันธ์  รองผู้ว่าราชการจังหวัดขอนแก่น  นายธีระศักดิ์ ฑีฆายุพันธุ์ นายกเทศมนตรีนครขอนแก่น  พร้อมด้วยผู้แทนสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) ผู้บริหารสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนฯ ร่วมแสดงความยินดี   โดยมีผู้แทนสมาคมคนไร้บ้าน  ภาคีเครือข่ายการพัฒนา  และประชาชนเข้าร่วมงานประมาณ 300 คน      ‘ศูนย์ฟื้นฟูพัฒนาศักยภาพบุคคลและสร้างชุมชนคนไร้บ้าน  บ้านโฮมแสนสุข’  ตั้งอยู่ที่ถนนเหล่านาดี  ตำบลในเมือง อำเภอเมือง  จังหวัดขอนแก่น  ขนาดเนื้อที่ประมาณ 3 ไร่เศษ  ได้รับงบประมาณสนับสนุนการซื้อที่ดินและก่อสร้างจากรัฐบาลผ่านสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน) หรือ ‘พอช.’ จำนวน  24.7 ล้านบาทเศษ  นอกจากพิธีเปิดในวันนี้แล้ว  ยังมีการลงนามบันทึกความร่วมมือในการพัฒนาคุณภาพชีวิตคนไร้บ้าน คนเปราะบาง และคนจนผู้เข้าไม่ถึงสิทธิ์ในจังหวัดขอนแก่น  โดยมีผู้แทนหน่วยงานต่างๆ ร่วมลงนาม  เช่น  เครือข่ายคนไร้บ้าน  นายกเทศมนตรีนครขอนแก่น  รองผู้ว่า จ.ขอนแก่น  ผู้อำนวยการศูนย์คุ้มครองคนไร้ที่พึ่ง   ประธานกรรมการสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน   ฯลฯ ศูนย์คนไร้บ้าน ‘ศูนย์ตั้งหลักชีวิต’      สุชิน  เอี่ยมอินทร์  หรือ ‘ลุงดำ’ นายกสมาคมคนไร้บ้าน  บอกว่า  กลุ่มคนไร้บ้านถือเป็นกลุ่มคนที่เปราะบางในสังคม  บางคนมีปัญหาครอบครัว  เจ็บป่วย  พิการ  ตกงาน  ไม่มีรายได้  หรือมีรายได้ไม่เพียงพอที่จะหาที่อยู่อาศัย  บางคนเพิ่งพ้นโทษไม่มีที่ไป  บางคนชอบชีวิตอิสระ  จึงออกมาใช้ชีวิตในที่สาธารณะ  เช่น  ใต้สะพาน  สวนหย่อม  สถานีรถไฟ  สถานีขนส่ง  หรือที่รกร้างว่างเปล่า   ส่วนใหญ่จะมีอาชีพเก็บขยะรีไซเคิลขาย  หรือรับจ้างทั่วไป  มีรายได้ไม่แน่นอน  แต่ไม่อยากจะเข้าไปอยู่ในสถานสงเคราะห์ของทางราชการ  เพราะมีกฎระเบียบ  มีการกำหนดเวลาเข้า-ออก  ห้ามเอาของเก่าที่เก็บมาขายเข้าไป  จึงไม่สอดคล้องกับวิถีชีวิตของคนไร้บ้านที่ต้องออกเก็บขยะรีไซเคิลตั้งแต่เช้ามืด  และกลับตอนค่ำ       “ดังนั้นการมีศูนย์ฟื้นฟูและพัฒนาศักยภาพคนไร้บ้านจึงเป็นทางออกหรือเป็นแสงสว่างของกลุ่มคนไร้บ้าน  และถือเป็น ‘ศูนย์ตั้งหลักชีวิต’ เพราะทำให้คนไร้บ้านมีที่อยู่อาศัยเป็นหลักแหล่ง  เมื่อมีที่อยู่อาศัย  มีรายได้ ก็จะทำให้คนไร้บ้านคิดถึงอนาคต  และสร้างเนื้อสร้างตัวขึ้นมาใหม่  โดยมีหน่วยงานต่างๆ เป็นพี่เลี้ยงและให้การสนับสนุน  เช่น  เครือข่ายสลัมสี่ภาค  มูลนิธิพัฒนาที่อยู่อาศัย  สมาคมคนไร้บ้าน  พมจ.  พอช.  ฯลฯ  โดยรัฐบาลสนับสนุนงบประมาณการก่อสร้างศูนย์ฯ ผ่าน พอช.  มีทั้งหมด 3 แห่ง  คือ 1. เชียงใหม่  เปิดดำเนินการแล้ว  รองรับคนไร้บ้านได้ประมาณ  70 คน  2.ขอนแก่น  และ 3.ปทุมธานี  กำลังก่อสร้าง”  ลุงดำบอก      ศูนย์ฟื้นฟูพัฒนาศักยภาพบุคคลและสร้างชุมชนคนไร้บ้าน  ‘บ้านโฮมแสนสุข’  เป็นการดำเนินงานตาม ‘แผนแม่บทการพัฒนาที่อยู่อาศัยระยะ 20 ปี’ (พ.ศ.2560-2579) ของกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ ดำเนินการโดยสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนฯ   โดยมีเป้าหมายพัฒนาที่อยู่อาศัยทั้งหมดประมาณ 1,050,000  ครัวเรือนทั่วประเทศ  ประกอบด้วย   1.โครงการบ้านมั่นคงเมืองและชนบท  2.โครงการบ้านพอเพียง  3.การพัฒนาที่อยู่อาศัยชุมชนริมคลองลาดพร้าว  คลองบางซื่อ  และคลองเปรมประชากร  และ 4.กลุ่มคนไร้บ้าน (จังหวัดเชียงใหม่  ขอนแก่น  และปทุมธานี  รวม 698 ราย  งบประมาณรวม 118 ล้านบาทเศษ)      อย่างไรก็ตาม  จากข้อมูลการสำรวจจำนวนคนไร้บ้านในปี 2562 ที่ผ่านมา  พบคนไร้บ้านในเขตเทศบาล  และเมืองใหญ่ทั่วประเทศจำนวน  2,774 คน  ในจังหวัดขอนแก่นพบจำนวน 137 ราย  โดยในวันที่ 24 มกราคมนี้  จะมีการจัดงานสัมมนาที่กระทรวงการพัฒนาสังคมฯ   เพื่อนำข้อมูลการสำรวจคนไร้บ้านทั่วประเทศมาวางแผนแก้ไขปัญหาเชิงนโยบายต่อไป  ชีวิตใหม่ที่บ้านโฮมแสนสุข      ศูนย์ฟื้นฟูฯ คนไร้บ้าน  ‘บ้านโฮมแสนสุข’ มีเนื้อที่ประมาณ 3   ไร่เศษ  เริ่มก่อสร้างในปี 2561  ใช้งบประมาณทั้งหมด 24.7 ล้านบาทเศษ  ภายในแบ่งเป็นห้องพัก  รองรับคนไร้บ้านได้ 68 ราย (หมุนเวียนกันเข้ามาอยู่อาศัย)  โดยแบ่งเป็น 1. ห้องชั่วคราว (พัก 1-2 สัปดาห์)  2.ห้องประจำ (อยู่ 1 เดือนขึ้นไป)  และ 3. ห้องมั่นคง (อยู่ระยะยาวสำหรับคนที่มีเป้าหมายจะตั้งหลักชีวิต)  ปัจจุบันมีคนไร้บ้านอยู่ห้องมั่นคงแล้ว 17 ราย  และหมุนเวียนมาอาศัยต่อเดือนประมาณ 50 ราย      นอกจากนี้สมาชิกภายในศูนย์ฯ ได้ร่วมกันจัดตั้งกองทุนคนไร้บ้านขึ้นมา  คือ  1.ออมเพื่อที่อยู่อาศัย  สร้างอนาคตใหม่  2.ออมเพื่อสุขภาพ  การรักษาพยาบาล  และ  3.ออมเพื่ออาชีพ โดยแต่ละคนจะต้องออมเงินอย่างน้อยคนละ 60 บาทต่อเดือน ปัจจุบันมีเงินออมรวมกันประมาณ 30,000 บาท  (ดวงใจ หงษ์กา ในห้องพักขนาดกว้างประมาณ 2.50 X 3 เมตร)      ดวงใจ  หงษ์กา  อายุ 34 ปี  ผู้แทนศูนย์คนไร้บ้าน ‘บ้านโฮมแสนสุข’  บอกว่า  ตอนนี้มีคนไร้บ้านเข้ามาอยู่ที่ศูนย์แห่งนี้จำนวน 17 คน   โดยคนไร้บ้านจะบริหารจัดการกันเอง  มีการตั้งกฎระเบียบในอยู่อาศัย  เช่น  ห้ามดื่มเหล้า  ห้ามสูบบุหรี่  ห้ามเล่นการพนัน  ห้ามลักขโมย  ห้ามส่งเสียงรบกวนคนอื่น  ต้องช่วยกันออกค่าน้ำ  ค่าไฟ  ค่าบำรุงที่พัก  ฯลฯ       มีการทำกิจกรรมร่วมกัน  เช่น  ปลูกผัก  เลี้ยงเป็ด  ไก่  เลี้ยงปลาดุก  เพาะเห็ด  เพื่อเอามาทำอาหาร  มีกลุ่มออมทรัพย์เพื่อเป็นทุนในการช่วยเหลือดูแลกัน  ทำให้ชีวิตคนไร้บ้านดีขึ้นกว่าเดิม  เพราะมีที่พักเป็นหลักแหล่ง  ไม่ต้องเร่ร่อน  มีเพื่อนพูดคุยปรับทุกข์  มีรายได้จากการเก็บของเก่า  ขายซื้อผ้ามือสอง  ทำงานฝีมือ  เอายางรถยนต์เก่ามาทำเป็นกระถางต้นไม้ส่งขาย  และรับจ้างทั่วไป      “เมื่อก่อนหนูอาศัยอยู่แถวศาลหลักเมือง  ตอนนี้อยู่กับแฟนในศูนย์ฯ หนูมีอาชีพเก็บของเก่าขาย ส่วนแฟนมีอาชีพรับจ้างทั่วไป  เมื่อก่อนจะเก็บของเก่าเอาไปขาย 3-4 วันครั้งหนึ่งจะได้เงินประมาณ 1,000 บาท  แต่ตอนนี้ได้ไม่ถึง  เพราะของเก่าราคาตก  อยู่ในศูนย์ทุกคนก็ต้องช่วยกันออกค่าน้ำเดือนละ  75 บาท   ค่าไฟเฉลี่ยกันจ่ายตามมิเตอร์   ค่าที่พักถ้าอยู่เป็นห้องเป็นครอบครัวเดือนละ 500 บาท  คนโสดหรือไม่มีรายได้ไม่ต้องเสีย  หนูตั้งใจว่าจะอยู่ที่นี่อีกประมาณ 2 ปีก็จะออกไปใช้ชีวิตข้างนอกกับแฟน หรืออาจจะเข้าร่วมกับโครงการบ้านมั่นคงของ พอช. เพื่อจะได้มีบ้านเป็นของตั2.5วเอง  ตอนนี้กำลังเก็บเงินฝากเอาไว้ในกลุ่มออมทรัพย์  และถ้าหนูออกไปอยู่ข้างนอก  คนไร้บ้านคนอื่นก็จะได้เข้ามาอยู่แทน” ดวงใจบอกถึงแผนชีวิตในวันข้างหน้า      ทุกสัปดาห์  สมาชิกบ้านโฮมแสนสุขจะออกไป ‘เดินกาแฟ’ คือ  เอาน้ำดื่ม  ขนม  กาแฟ  ฯลฯ ไปให้คนไร้บ้านในเมืองขอนแก่นที่ยังใช้ชีวิตในที่สาธารณะ  เพื่อเยี่ยมเยียน  ให้คำแนะนำการใช้ชีวิต  หากใครสนใจอยากจะมาอยู่ที่บ้านโฮมแสนสุขก็ต้องลองเข้ามาใช้ชีวิต  ปฏิบัติตามระเบียบที่มีอยู่  หากใครผ่านด่านทดสอบเบื้องต้นก็จะได้เป็นสมาชิกใหม่ของบ้านโฮมแสนสุข (สมาชิกบางส่วนของบ้านโฮมแสนสุข) ไร้บ้าน  แต่ไม่ ‘ไร้ฝัน’      ฉัตรชัย  ทองคำ  อายุ 29 ปี  ชาวอุดรธานี  เล่าว่า  พ่อแม่มีฐานะยากจน  ไม่มีที่ดินทำกิน  จึงพาตนเองออกเร่ร่อนไปรับจ้างทำงานต่างๆ ตั้งแต่อายุได้เพียง 10 ขวบ  ได้เรียนบ้าง  ไม่ได้เรียนบ้าง  เพราะต้องร่อนเร่ตามพ่อแม่ไปเรื่อยๆ จนโตเป็นหนุ่มจึงมาอยู่ที่จังหวัดขอนแก่น  อาศับหลับนอนตามที่สาธารณะต่างๆ  มีรายได้จากการเก็บของเก่าขาย  และรับจ้างทำงานทั่วไป  พอให้มีรายได้มาเลี้ยงปากเลี้ยงท้อง  ส่วนพ่อแม่ตอนนี้มีอาชีพเร่ขายน้ำมะพร้าวอ่อน  ยังอาศัยหลับนอนอยู่ในที่สาธารณะ      “ผมมาอยู่ที่นี่ก่อนที่จะสร้างบ้านโฮมแสนสุขเสร็จ  เพราะมีแฟนแล้ว  จึงไม่อยากจะเร่ร่อนอีก  พอมาเจอกลุ่มคนไร้บ้านชวนให้มาอยู่  ผมกับแฟนจึงมาอยู่ที่นี่  ช่วยกันทำงานรับจ้างก่อสร้างและถีบซาเล้งเก็บของเก่าขาย  บางวันที่ไม่มีงานผมจะไปตกปลาที่บึงหนองโคตร (บึงสาธารณะขนาดใหญ่ใน อ.เมือง จ.ขอนแก่น) ได้ปลานิล  ปลากด  ปลาสวาย  เอาปลาไปขายได้ประมาณวันละ 300 บาท  และเก็บเอาไว้กินด้วย  ทุกเดือนผมจะออมเงินเข้ากลุ่มออมทรัพย์เดือนละ 200 บาท  ตอนนี้มีเงินออมประมาณ 1,400 บาท  ถ้าเก็บเงินได้เยอะ  ผมกับแฟนจะไปหาบ้านอยู่ข้างนอก  ไม่อยากให้ลูกเกิดอยู่ในนี้”  ฉัตรชัยบอก      ขณะที่ชายหนุ่ม (สงวนชื่อ) สมาชิกบ้านโฮมแสนสุขอีกคน  บอกว่า อยากให้ ‘อาจารย์ยักษ์’ (วิวัฒน์  ศัลยกำธร) มาช่วยสอนเรื่องเกษตรพอเพียง  และให้ ‘โจน  จันได’ มาสอนเรื่องทำบ้านดินให้แก่คนไร้บ้านที่นี่  โดยยึดหลักเกษตรพอเพียงของในหลวงรัชกาลที่ 9 เป็นแนวทางในการดำเนินชีวิต  เชื่อว่าจะทำให้คนไร้บ้านมีชีวิตที่ดีขึ้น      “ถ้าผมเก็บเงินได้สัก 4 หมื่นบาท  ผมจะไปหาซื้อที่ดินข้างนอก  เพราะอำเภอรอบนอกยังหาซื้อที่ดินในราคานี้ได้  ผมจะทำเกษตรพอเพียงแบบในหลวง  จะขุดบ่อเลี้ยงปลา  เอาดินที่ขุดมาสร้างบ้านดิน  เอาน้ำบ่อมาปลูกผัก  มีอาหาร  มีบ้านเป็นของตัวเอง  ไม่ต้องเร่ร่อนไปไหนอีก”  นี่คือฝันของคนไร้บ้านที่บ้านโฮมแสนสุข !! https://www.thaipost.net/main/detail/55408 คลองเปรม, ฉัตรชัย ทองคำ, ดวงใจ หงษ์กา, ธนัช นฤพรพงศ์, บ้านโฮมแสนสุข, ปาลิน ธำรงรัตนศิลป์, พลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา, สมร จันทร์ฉุน, สุชิน เอี่ยมอินทร์, หนังสือพิมพ์ไทยโพสต์, แก้ว สังข์ชู FALSE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20200124/image_big_5e2ace1c3f96b.jpg 27517 25/01/2019 18:12 25/01/2019 18:12 'บิ๊กตู่'ปรับโฉมรายการวันศุกร์ เน้นสั้นกระชับ-โชว์ผลงานรัฐบาล 25 ม.ค. 62 - รายงานข่าวจากทำเนียบรัฐบาลเปิดเผยว่า สำหรับรายการ “ศาสตร์พระราชา สู่การพัฒนาอย่างยั่งยืน” ซึ่งออกอากาศในวันนี้ ได้มีการปรับรูปแบบใหม่เป็นครั้งแรก ทั้งนี้ เนื่องจาก พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรีและหัวหน้าคสช. ต้องการให้นำเสนอในรูปแบบที่ประชาชนได้ประโยชน์และเข้าใจง่าย ให้นำจุดแข็งในด้านต่างๆมานำเสนอผ่านวีดิทัศน์  สำหรับเนื้อหารายการจะมีความกระชับและสั้นลง ไม่เกิน 25 นาที ซึ่งในเทปนี้ พล.อ.ประยุทธ์ จะใช้เวลาพูดเพียง 7 นาที หลังจากนั้นจะเป็นการเปิดวิดีทัศน์อีก 7 นาที เพื่อรายงานความคืบหน้าโครงการต่างๆที่รัฐบาลได้ทำมา เช่น เรื่องการสร้างสังคมคุณภาพ เงินอุดหนุนเด็กแรกเกิด กองทุน สวัสดิการชุมชน และการยกระดับคุณภาพชีวิตแรงงานไทยผ่านกองทุนประกันสังคม ขณะที่ในสัปดาห์ถัดไปจะเป็นความคืบหน้าด้านอื่นๆ เช่น โครงการคลองลาดพร้าว กองทุนการออม บัตรสวัสดิการแห่งรัฐ แฟลตดินแดง เป็นต้น รายงานข่าวเปิดเผยด้วยว่า สำหรับวิดีทัศน์ที่จะนำมาเปิดในรายการนั้น จะเป็นวิดีทัศน์ที่แต่ละกระทรวงได้ทำขึ้นมารายงานในที่ประชุมคณะรัฐมนตรี (ครม.) ซึ่งยังไม่เคยนำมาเผยแพร่ให้ประชาชนรับทราบ และการปรับรูปแบบรายการดังกล่าวไม่ได้เกี่ยวกับกรณีการประกาศพระราชกฤษฎีกาให้มีการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรเป็นการทั่วไปพ.ศ. 2562 แต่อย่างใด เพราะนายกฯยังไม่ได้ตัดสินใจทางการเมือง หากนายกฯตอบรับแล้วก็จะมาพิจารณารูปแบบรายการอีกครั้ง ว่าอะไรทำได้หรือทำไม่ได้ต่อไป . https://www.thaipost.net/main/detail/27517 พลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา, รายการคืนความสุข, รายการศาสตร์พระราชาสู่การพัฒนาอย่างยั่งยืน TRUE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20181203/image_big_5c052b3006b10.jpg 26318 11/01/2019 17:47 12/01/2019 00:01 'พม.เติมสุขทั่วไทย' มอบของขวัญปีใหม่ พ.ศ. 2562 พอช.มอบบ้านให้ผู้มีรายได้น้อย 2,562  ครัวเรือนทั่วประเทศ กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.)  มอบ 4 ความสุขเป็นของขวัญปีใหม่ พ.ศ. 2562 ให้ประชาชนทุกกลุ่มเป้าหมายทั่วประเทศ ภายใต้แนวคิด "พม.เติมสุขทั่วไทย 2562” ขณะที่ พอช.มอบบ้านให้ผู้มีรายได้น้อย 2,562 ครัวเรือนทั่วประเทศ และร่วมลงนามบันทึกข้อตกกับการรถไฟแห่งประเทศไทย-สำนักงานปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม(ส.ป.ก.) เพื่อพัฒนาที่อยู่อาศัยและคุณภาพชีวิตของประชาชนที่มีรายได้น้อย รัฐบาลพลเอกประยุทธ์  จันทร์โอชา  มอบความสุขให้แก่ประชาชนทั่วประเทศเนื่องในโอกาสขึ้นปีใหม่ พ.ศ.2562  โดยมอบหมายให้กระทรวงต่างๆ จัดหาของขวัญเพื่อมอบให้แก่ประชาชน ในส่วนของกระทรวง พม.ได้มอบ 4 ความสุขเป็นของขวัญปีใหม่ 2562 ให้ประชาชน ภายใต้แนวคิด "พม.เติมสุขทั่วไทย 2562” พม.มอบของขวัญ 4 ความสุข  : เป้าหมาย ‘คนอยู่ดีมีสุขในสังคมคุณภาพ’ พลเอกอนันตพร  กาญจนรัตน์  รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการพัฒนาสังคมฯ  กล่าวว่า  กระทรวง พม. ได้จัดเตรียมของขวัญปีใหม่  ประจำปี 2562  ภายใต้แนวคิด "พม.เติมสุข ทั่วไทย 2562” (Fill with Happiness) เพื่อส่งความสุขให้กับประชาชนทุกกลุ่มเป้าหมายทั่วประเทศ ประกอบด้วย 4 ความสุข  ดังนี้   1. สุขถ้วนหน้า (Happy All) ได้แก่ 1.1 ทุกสิทธิคนพิการผ่านบัตรประชาชนใบเดียว  เพื่อเข้ารับบริการหน่วยงานภาครัฐ  และ 1.2 คงอัตราดอกเบี้ย  สถานธนานุเคราะห์  ด้วยอัตราดอกเบี้ยต่ำสุดร้อยละ 25 สตางค์ต่อเดือน 2. สุขอาศัย (Happy Home) ได้แก่  2.1 มอบบ้านสร้างชุมชนไทยทุกคนมั่นคงเข้มแข็ง 2,562  หลัง  2.2 บ้านปันสุขเพื่อผู้สูงอายุ 1,000 หลัง   2.3 ร่วมใจ สร้างไทย สร้างที่อยู่อาศัยผู้ประสบภัย 75 หลัง  และ 2.4 Easy Home ซื้อง่ายจ่ายสบาย   3. สุขร่วมใจ (Happy Heart)  ได้แก่ 3.1 เปิดตัวศูนย์เรียนรู้นวัตกรรม เทคโนโลยี และสิ่งอำนวยความสะดวกสำหรับคนพิการ  3.2 ศาสนสถานเชื่อมบุญ  เกื้อหนุนคนพิการและผู้สูงอายุ  3.3 หนาวนี้ที่บนดอย  ตามรอยภูมิวัฒนธรรม 3.4 พม.เชื่อมใจ  แบ่งปันความสุขสู่สังคม  3.5 สร้างพื้นที่เป้าหมายขจัดภัยความรุนแรง  และ 3.6 เปิดตัวเว็บไซต์  รวมใจยุติความรุนแรง และ 4. สุขยั่งยืน (Happy Time) ด้วยการขับเคลื่อนวาระแห่งชาติ  เรื่อง "สังคมผู้สูงอายุ” ส่วนหน่วยงานต่างๆ ในกระทรวง พม.ที่มอบของขวัญให้แก่ประชาชน  เช่น  การเคหะแห่งชาติ  มอบความสุข “สุขอาศัย” ให้กับประชาชนผู้มีรายได้น้อยได้มีที่อยู่อาศัย  ด้วยโปรโมชั่น “Easy Home ซื้อง่าย จ่ายสบาย” ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม - 28 กุมภาพันธ์ 2562   เช่น  ลดราคาโครงการบ้านเอื้ออาทร  จำนวน 35 โครงการ  ราคา 250,000 - 420,000 บาท,  โครงการบ้านแลกบ้าน เพื่อเพิ่มคุณภาพชีวิตที่ดีให้กับลูกค้าที่ทำสัญญากับการเคหะฯ และมีความประสงค์ที่จะย้ายถิ่นฐานหรือย้ายแหล่งงาน ฯลฯ กรมผู้สูงอายุ (ผส.) มอบของขวัญปีใหม่ "บ้านปันสุขเพื่อผู้สูงวัย" ซ่อมแซม  ปรับปรุงบ้านผู้สูงอายุ เพื่อการอยู่อาศัยอย่างปลอดภัย  ให้แก่ผู้สูงอายุทั่วประเทศ 1,000 หลัง กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ (พส.)  โครงการ “พม. เชื่อมใจ แบ่งปันความสุขสู่สังคม”  โดยจัดทำเมนู – จับคู่ผู้ให้ – ส่งใจมอบของขวัญ  เช่น  จัดทำเมนูการให้ความช่วยเหลือผู้อยู่ในสภาวะยากลำบาก จากข้อมูล Family Data จำนวน 2,562 ครัวเรือนทั่วประเทศ   ประสานภาคเอกชนสนับสนุน  เครื่องอุปโภคบริโภค  ทุนและเครื่องมือประกอบอาชีพ  ทุนการศึกษา  และอื่น ๆ  เพื่อช่วยเหลือผู้อยู่ในสภาวะยากลำบาก 2,562 คน   และส่งมอบของขวัญ 2,562 ชุด  โดยหน่วยงานสังกัดกรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ 76 จังหวัด และกรุงเทพมหานคร  ร่วมกับภาคีเครือข่าย อาสาสมัครพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์    ฯลฯ พลเอกอนันตพร กล่าวด้วยว่า  นอกจากของขวัญปีใหม่ พ.ศ. 2562 แล้ว  รัฐบาลได้ให้ความสำคัญในการแก้ไขปัญหาความยากจน  เพื่อลดความเหลื่อมล้ำ  สร้างความเป็นธรรมในสังคม  และการสร้างโอกาสในการเข้าถึงสวัสดิการและบริการของรัฐ  โดยกระทรวง พม.ได้ขับเคลื่อนภารกิจสำคัญในการพัฒนาคนและสังคม  ด้วยการสร้างโอกาส  และความเสมอภาคทางสังคม  ความเข้มแข็งของประชาชน  ชุมชน  ภาคีเครือข่าย   และความร่วมมือกับภาคีเครือข่ายทุกภาคส่วน  ตามแนวทางประชารัฐ   “กระทรวง พม.ได้น้อมนำแนวทางตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงมาใช้ในการพัฒนางาน   รวมทั้งการดำเนินงานภายใต้กรอบยุทธศาสตร์ชาติระยะ 20 ปี (พ.ศ. 2561 - 2580) และยุทธศาสตร์กระทรวง พม. ระยะ 5 ปี (พ.ศ. 2560 - 2564) ภายใต้วิสัยทัศน์ ‘พม.เป็นผู้นำด้านสังคมของไทยและอาเซียน  มุ่งสู่คนอยู่ดีมีสุขในสังคมคุณภาพ’ รวมทั้งดำเนินการตามกรอบเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (SDGs) ของสหประชาชาติด้วย” รมว.พม.กล่าว   พอช.มอบบ้านให้ผู้มีรายได้น้อยทั่วประเทศ 2,562   ครัวเรือน                 สมชาติ  ภาระสุวรรณ  ผู้อำนวยการ  สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน) หรือ ‘พอช.’  กล่าวถึงการมอบของขวัญปีใหม่ของ พอช.ให้แก่ประชาชนที่มีรายได้น้อย  ตามนโยบายของรัฐบาลและกระทรวง พม.ว่า   ในปี 2562 นี้  พอช.จะมอบบ้านให้แก่ประชาชนที่มีรายได้น้อยทั่วประเทศ จำนวน  2,562 หลังคาเรือน   โดยแยกเป็น 1.บ้านมั่นคง  จำนวน  1,115  หลังคาเรือน  2.บ้านพอเพียงชนบท  จำนวน 1,235 หลังคาเรือน  และ 3.บ้านประชารัฐริมคลองลาดพร้าว  จำนวน 212 หลังคาเรือน สำหรับของขวัญปีใหม่ที่มอบให้แก่ประชาชนที่มีรายได้น้อยไปแล้ว  เช่น  จังหวัดสุโขทัย  มอบบ้านมั่นคงเมืองจำนวน  486  หลังคาเรือน  บ้านพอเพียงชนบท  จำนวน 221 หลังคาเรือน  รวม 707 หลังคาเรือน  จังหวัดหนองคาย   พลเอกอนันตพร  กาญจนรัตน์  รมว.พม.  มอบบ้านพอเพียงชนบท  จำนวน 150 หลังคาเรือน  เมื่อวันที่ 12 ธันวาคมที่ผ่านมา จังหวัดจันทบุรี  มอบบ้านมั่นคงเมือง  จำนวน 186  หลังคาเรือน  มอบเมื่อวันที่ 15 ธันวาคม  จังหวัดตรัง  มอบบ้านมั่นคง  จำนวน 180 หลังคาเรือน  บ้านพอเพียงชนบท  จำนวน 332 หลัง  รวม  512  หลังคาเรือน  มอบเมื่อวันที่ 21 ธันวาคม   จังหวัดสิงห์บุรี  มอบบ้านพอเพียงชนบท  จำนวน 220 หลัง  มอบเมื่อวันที่ 11 มกราคม 2562   กรุงเทพฯ บ้านประชารัฐริมคลองลาดพร้าว  จำนวน 212 หลัง  จะมอบในวันที่ 30 มกราคม     ผอ.พอช.กล่าวว่า  พอช.ให้การสนับสนุนการพัฒนาที่อยู่อาศัยตามโครงการต่างๆ  เช่น  บ้านพอเพียงชนบท  สนับสนุนงบประมาณซ่อมแซมบ้านเรือนในชนบทที่มีสภาพทรุดโทรม  ครอบครัวมีความเดือดร้อน  งบประมาณไม่เกินหลังละ 19,000 บาท  ขณะที่ชุมชนและเจ้าของบ้าน  องค์กรปกครองท้องถิ่น  รวมทั้งภาคเอกชน  จะช่วยกันซ่อมแซม  จัดหาวัสดุ  และแรงงานมาสมทบ  ทำให้ซ่อมสร้างบ้านได้เร็วและประหยัดงบประมาณ  ซึ่งในปี 2560-2561  พอช.สนับสนุนบ้านพอเพียงชนบทไปแล้วจำนวน 26,674 หลัง  และในปี 2562  มีเป้าหมายสนับสนุน 11,500 ครัวเรือนทั่วประเทศ บ้านมั่นคงเมือง  เป็นการสนับสนุนให้ประชาชนหรือชุมชนที่มีความเดือดร้อน  ไม่มีความมั่นคงในที่ดินและที่อยู่อาศัยได้รวมกลุ่มกันแก้ไขปัญหา  เช่น  ขอเช่าที่ดินจากหน่วยงานรัฐ  หรือหาซื้อที่ดินใหม่  เพื่อสร้างบ้านใหม่  โดยชุมชนจะต้องจัดตั้งกลุ่มออมทรัพย์เพื่อเป็นทุน  และ พอช.จะสนับสนุนด้านต่างๆ  เช่น  ส่งเจ้าหน้าที่เข้าไปส่งเสริมการรวมกลุ่ม  ส่งสถาปนิกชุมชนไปร่วมออกแบบ  วางผังชุมชนร่วมกับชาวบ้าน    ฯลฯ โดย พอช.สนับสนุนงบพัฒนาระบบสาธารณูปโภคไม่เกิน 45,000 บาทต่อครัวเรือน  งบอุดหนุนที่อยู่อาศัย 25,000 บาทต่อครัวเรือน  ฯลฯ สินเชื่อที่อยู่อาศัยไม่เกินครัวเรือนละ 300,000 บาท  อัตราดอกเบี้ยร้อยละ 4   บาท  ผ่อนชำระคืนภายในเวลา 15 ปี   เริ่มดำเนินโครงการตั้งแต่ปี 2546  ปัจจุบันดำเนินการไปแล้วประมาณ 100,000 ครัวเรือนทั่วประเทศ โครงการบ้านมั่นคงชนบท  เช่น  โครงการบ้านมั่นคงในที่ดินของสำนักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ส.ป.ก.) ที่นำที่ดินมาจัดสรรให้เกษตรกรที่ขาดแคลนที่ดินทำกิน  และพอช.อุดหนุนการสร้างบ้าน 40,000 บาทต่อครัวเรือน  พัฒนาระบบสาธารณูปโภค เศรษฐกิจ  สังคม  เฉลี่ย 17,000 บาทต่อครัวเรือน  (ส่วนใหญ่ไม่ได้ใช้สินเชื่อ)  ในปีงบประมาณ 2561 พอช.สนับสนุนโครงการบ้านมั่นคงทั้งในเมืองและชนบท  รวม 7,590 ครัวเรือน  และในปี  2562  มีเป้าหมายสนับสนุนโครงการบ้านมั่นคงทั้งเมืองและชนบท  รวม  5,500 ครัวเรือน โครงการบ้านประชารัฐริมคลองลาดพร้าว  พอช.สนับสนุนงบพัฒนาสาธารณูปโภคไม่เกินครัวเรือนละ  50,000 บาท  งบอุดหนุนสร้างบ้านครัวเรือนละ  25,000  บาท  งบอุดหนุนผู้ได้รับผลกระทบครัวเรือนละ 72,000 บาท  รวมงบช่วยเหลือครัวเรือนละ 147,000 บาท  และสินเชื่อสร้างบ้านไม่เกินครัวเรือนละ 400,000 บาท  อัตราดอกเบี้ยร้อยละ  4   บาทต่อปี  ผ่อนชำระคืนภายในเวลา 20 ปี  ขณะนี้สร้างบ้านไปแล้วประมาณ 3,000 หลัง  จากเป้าหมายทั้งหมด 7,069 หลัง  ใน 50 ชุมชนริมคลองลาดพร้าว นอกจากการมอบของขวัญปีใหม่ให้แก่ประชาชนแล้ว  พอช.ยังร่วมกับหน่วยงานต่างๆ สนับสนุนการพัฒนาที่อยู่อาศัยของประชาชนที่มีรายได้น้อยในที่ดินของหน่วยงานต่างๆ เช่น  ที่ดินการรถไฟแห่งประเทศไทย (รฟท.)  โดย รฟท.มอบสัญญาเช่าที่ดินให้แก่ชาวชุมชนตลาดบ่อบัว  อ.เมือง  จ.ฉะเชิงเทรา  เมื่อวันที่ 26 ธันวาคมที่ผ่านมา  เนื้อที่ 6.7 ไร่  ระยะเวลาเช่า 30 ปี  อัตราค่าเช่า 20 บาท/ตารางเมตร/ปี (ปรับอัตราค่าเช่าขึ้น 5% ทุก 5 ปี  โดย 2 ปีแรกจะคิดค่าเช่า 50%)   จำนวนผู้อยู่อาศัย 99 ครอบครัว   โดย พอช.จะสนับสนุนงบประมาณตามโครงการบ้านมั่นคงเมือง ที่ดิน ส.ป.ก. (สำนักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม)  มีพิธีลงนามความร่วมมือ 9 หน่วยงาน เพื่อการบูรณาการพัฒนาที่ดินในเขตปฏิรูปที่ดิน (ที่ดิน ส.ป.ก.ที่ยึดคืนจากผู้ที่ครอบครองไม่ถูกต้องตามคำสั่ง คสช.ที่ 36/2559 และพื้นที่โครงการจัดการที่ดินทำกินให้ชุมชนตามนโยบายรัฐบาล) เมื่อวันที่ 27 ธันวาคมที่ผ่านมา  ที่กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ระหว่างสำนักงานปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม,  กรมชลประทาน, การไฟฟ้าส่วนภูมิภาค, กรมทรัพยากรน้ำ, กรมทรัพยากรน้ำบาดาล, กรมพัฒนาพลังงานทดแทนและอนุรักษ์พลังงาน, กรมพัฒนาที่ดิน, กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น  และสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนฯ  เพื่อพัฒนาที่ดิน ส.ป.ก.ให้มีสาธารณูปโภค  มีแหล่งน้ำเพื่อเกษตรกรรม  ไฟฟ้า  พัฒนาที่ดินให้มีความสมบูรณ์  เกษตรกรมีรายได้ที่มั่นคง  และมีคุณภาพชีวิตที่ดี   ‘บ้านประชารัฐริมคลอง  น่ามองน่าอยู่’   จากเหตุการณ์น้ำท่วมใหญ่ในกรุงเทพฯ และปริมณฑลในปี 2554  ซึ่งสาเหตุส่วนหนึ่งมาจากการระบายน้ำในคลองสายหลักในเขตกรุงเทพฯ ไม่มีประสิทธิภาพ  เนื่องจากมีบ้านเรือนปลูกสร้างรุกล้ำลงไปในคลองเป็นจำนวนมาก รัฐบาล คสช. โดยคณะกรรมการอำนวยการกำหนดนโยบายการบริหารจัดการสิ่งก่อสร้างรุกล้ำลำน้ำสาธารณะ       ซึ่งมีพลเอกประวิตร  วงษ์สุวรรณ  เป็นประธาน  จึงมีนโยบายจัดระเบียบสิ่งปลูกสร้างรุกล้ำลำน้ำสาธารณะ  เริ่มที่คลองลาดพร้าวเป็นแห่งแรก  โดยรัฐบาลมอบหมายให้กรุงเทพมหานครรับผิดชอบการสร้างเขื่อนระบายน้ำคอนกรีตเพื่อป้องกันน้ำท่วมในคลองลาดพร้าว  เริ่มจากบริเวณอุโมงค์เขื่อนพระราม 9 (ใกล้ถนนเลียบทางด่วนเอกมัย-รามอินทรา) เขตวังทองหลาง  ไปยังประตูระบายน้ำคลองสองสายใต้  เขตสายไหม  ระยะทาง (ทั้งสองฝั่ง) 45.3 กิโลเมตร  ความกว้างของแนวเขื่อน 25 - 38 เมตร  และขุดลอกคลองให้ลึกกว่าเดิม 4 เมตร  ตามแผนงานมีเป้าหมายแล้วเสร็จภายในเดือนมิถุนายน  2562 ขณะที่สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน) หรือ  ‘พอช.’ จัดทำแผนงานรองรับชาวชุมชนที่ปลูกสร้างบ้านเรือนรุกล้ำที่ดินราชพัสดุและรุกล้ำคลองลาดพร้าว  ตามแผนงาน ‘บ้านประชารัฐริมคลองลาดพร้าว’  เพื่อสนับสนุนการสร้างบ้านใหม่รองรับประชาชน  รวมทั้งหมด 50 ชุมชน  ใน 8 เขต  คือ วังทองหลาง  ห้วยขวาง  ลาดพร้าว  จตุจักร  หลักสี่  บางเขน  ดอนเมือง  และสายไหม  รวม  7,069   ครัวเรือน    สมชาติ  ภาระสุวรรณ  ผอ.พอช.  กล่าวว่า  โครงการบ้านประชารัฐริมคลองเริ่มดำเนินการตั้งแต่ปี 2559  โดยใช้แนวทางตามโครงการบ้านมั่นคงของ พอช.  ซึ่ง พอช.ทำโครงการบ้านมั่นคงเพื่อแก้ไขปัญหาที่อยู่อาศัยผู้มีรายได้น้อยมาตั้งแต่ปี 2546  หลักการสำคัญ  คือ ให้ชาวชุมชนรวมกลุ่มกันแก้ไขปัญหา   เป็นการพัฒนาแนวใหม่  ไม่ใช่รูปแบบของการสงเคราะห์หรือหน่วยงานรัฐเข้าไปสร้างบ้านให้ชาวบ้านแบบให้เปล่า  แต่ให้ชุมชนหรือชาวบ้านมีส่วนร่วมและเป็นแกนหลักในการแก้ไขปัญหา  เช่น  รวมกลุ่มกันโดยจัดตั้งคณะกรรมการขึ้นมา  เพื่อสำรวจข้อมูลปัญหาและความต้องการ  ช่วยกันออกแบบบ้าน  วางผังชุมชน   จัดตั้งกลุ่มออมทรัพย์และสหกรณ์เคหสถานเพื่อเป็นทุนในการสร้างบ้านหรือจัดซื้อที่ดิน  และร่วมกันบริหารโครงการ  ฯลฯ  โดยมีหน่วยงานทั้งภาครัฐและเอกชนให้การสนับสนุนด้านความรู้และความช่วยเหลือ  เช่น  พอช.ส่งสถาปนิกเข้าไปให้คำแนะนำแก่ชุมชน  เรื่องการออกแบบบ้าน  ออกแบบผังชุมชน  กรมส่งเสริมสหกรณ์เข้าไปให้ความรู้เรื่องการจัดตั้งสหกรณ์เคหสถาน  ฯลฯ ส่วนรูปแบบในการดำเนินโครงการบ้านประชารัฐริมคลอง  คือ  1.กรณีสร้างบ้านใหม่ในที่ดินเดิม หากชุมชนใดสามารถอยู่ในที่ดินเดิมได้หลังจากสำรวจและวัดแนวเขตว่าพ้นจากแนวเขื่อนฯ แล้ว จะต้องทำสัญญาเช่าที่ดินจากกรมธนารักษ์ ระยะเวลาช่วงแรก 30 ปี (สามารถต่อสัญญาได้ครั้งละ 30 ปีตามระเบียบของกรมธนารักษ์) อัตราค่าเช่าประมาณ 1.25 - 4  บาท/ตารางวา/เดือน (ขึ้นอยู่กับทำเล) และเนื่องจากพื้นที่ชุมชนริมคลองมีจำกัด  ดังนั้นครอบครัวใดที่เคยครอบครองที่ดินมากก็จะต้องเสียสละแบ่งปันที่ดินให้ครอบครัวอื่นๆ ได้อยู่อาศัยร่วมกัน  โดยการแบ่งที่ดินให้แต่ละครอบครัวเท่ากัน   สร้างบ้านในลักษณะทาวน์เฮาส์  ขนาดบ้านประมาณ  4x6 - 4x8 ตารางเมตร  มีทั้งบ้านชั้นเดียวและ  2  ชั้น  (บางชุมชนมี 3 ชั้น) ขึ้นอยู่กับความต้องการของชาวบ้านและความสามารถในการผ่อนชำระสินเชื่อ                2. หากชุมชนใดมีพื้นที่ไม่เพียงพอ  ชาวบ้านอาจจะรวมตัวกันไปหาที่ดินแปลงใหม่ที่อยู่ไม่ไกลจากชุมชนเดิม เพื่อความสะดวกในการประกอบอาชีพ การเดินทาง สถานศึกษา เช่น ที่ดินของบริษัทในสังกัดกระทรวงการคลัง หรือที่ดินเอกชน โดย พอช.จะให้การสนับสนุนสินเชื่อเพื่อซื้อที่ดินและสร้างบ้าน                3.หากไม่มีที่ดินที่เหมาะสม พอช.จะประสานกับการเคหะแห่งชาติเพื่อหาที่อยู่อาศัยรองรับชาวชุมชน  เช่น  โครงการบ้านเอื้ออาทร แฟลตการเคหะ  ฯลฯ ส่วนการสร้างบ้านนั้น  ชุมชนจะคัดเลือกบริษัทหรือผู้รับเหมามาสร้างบ้านทั้งชุมชน  มีการตั้งคณะกรรมการขึ้นมา  เพื่อแบ่งหน้าที่และความรับผิดชอบ  เช่น  สืบราคา  จัดซื้อวัสดุ  ตรวจสอบ  จัดทำบัญชี  ฯลฯ  เพื่อให้การก่อสร้างบ้านและบริหารโครงการเป็นไปด้วยความโปร่งใส                 สำหรับชาวชุมชนที่ไม่มีรายได้  ผู้ด้อยโอกาส  หรือผู้สูงอายุ  ที่ไม่มีความสามารถในการผ่อนชำระเพื่อก่อสร้างบ้านใหม่นั้น   ที่ผ่านมามีหลายชุมชนที่ชาวบ้านร่วมกันลงขันครัวเรือนละ 1,000  บาท  เพื่อก่อสร้างบ้านกลางให้เป็นที่อยู่อาศัยของผู้ด้อยโอกาส  เช่น  ชุมชนศาลเจ้าพ่อสมบุญ  ชุมชน กสบ.หมู่ 5  เขตสายไหม  ชุมชนหลัง ว.ค.จันทรเกษม  เขตจตุจักร  ฯลฯ “ส่วนการสนับสนุนการสร้างบ้านใหม่  พอช.จะสนับสนุนการพัฒนาสาธารณูปโภค  ครัวเรือนละ  50,000 บาท  อุดหนุนสร้างบ้านครัวเรือนละ  25,000  บาท  อุดหนุนผู้ได้รับผลกระทบครัวเรือนละ 72,000 บาท  รวมงบช่วยเหลือครัวเรือนละ 147,000 บาท  และสินเชื่อสร้างบ้านไม่เกินครัวเรือนละ 400,000 บาท  อัตราดอกเบี้ยร้อยละ  4   บาทต่อปี  ผ่อนชำระคืนภายในเวลา 20 ปี  ขณะนี้สร้างบ้านเสร็จไปแล้ว  จำนวน 3,015 หลัง  จากเป้าหมายทั้งหมด 7,069 หลัง  ใน 50 ชุมชนริมคลองลาดพร้าว” ผอ.พอช.บอกถึงความคืบหน้าของโครงการ อวยชัย  สุดประเสริฐ   ผู้นำชุมชนศาลเจ้าพ่อสมบุญ  ซอยพลหลโยธิน 54/1 เขตสายไหม  ซึ่งสร้างบ้านเสร็จตั้งแต่ปี 2560  รวม 65   หลัง  บอกว่า  จากสภาพเดิมเป็นชุมชนแออัด  บางส่วนรุกล้ำลงไปในคลอง  ขยะลอยฟ่อง  บ้านเรือนก็ทรุดโทรม  ผุพัง  เพราะส่วนใหญ่ปลูกสร้างมานานไม่ต่ำกว่า  50-60 ปี  ทางเดินก็คับแคบ  เฉอะแฉะ  เด็กๆ ไม่มีที่วิ่งเล่น “แต่หลังจากสร้างบ้านเสร็จทั้งชุมชนแล้ว  ชุมชนมีสภาพแวดล้อมที่ดีและสะอาดกว่าเดิม  มีบ้านใหม่ที่สวยงาม มีทางเดินเลียบคลอง  เด็กๆ มีที่วิ่งเล่น  มีเครื่องออกกำลังกาย  มีไฟฟ้าริมทางจากพลังงานแสงอาทิตย์  ข้างบ้านก็ปลูกต้นไม้  ปลูกผักสวนครัว  มีถังบำบัดน้ำเสียในชุมชนก่อนปล่อยลงคลอง” อวยชัยฉายภาพชุมชนใหม่ ชุมชนศาลเจ้าพ่อสมบุญถือเป็นต้นแบบการพัฒนาชุมชนริมคลองลาดพร้าว  โดยมีหน่วยงานทั้งภาครัฐและเอกชนร่วมสนับสนุนตามแนวทาง ‘บ้านประชารัฐริมคลอง’   เช่น  การสร้างพิพิธภัณฑ์ชุมชน  การจัดการขยะ  บำบัดน้ำเสีย  ไฟฟ้าส่องสว่างริมคลองจากพลังงานโซล่าร์เซลล์  การปรับปรุงถนนทางเข้าชุมชน  ลานกีฬา  เครื่องออกกำลังกาย  ฯลฯ นอกจากชุมชนศาลเจ้าพ่อสมบุญแล้ว  ชุมชนอื่นๆ ที่สร้างบ้านเสร็จแล้ว  ประมาณ 20 ชุมชน  ได้เข้าร่วมโครงการ ‘ชุมชนริมคลอง  น่ามองน่าอยู่’ ดำเนินการในช่วงปี 2561-2562  โดยได้รับการสนับด้านงบประมาณจากสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ และบุคลากรจากมหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร  เพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิต  ความเป็นอยู่  สภาพแวดล้อม  ฯลฯ  ในชุมชนที่เข้าร่วมโครงการ  โดยจะมีการจัดกิจกรรมต่างๆ  เช่น  การจัดการขยะและสิ่งแวดล้อม  การบำบัดน้ำก่อนปล่อยลงคลอง  ความปลอดภัยในชุมชน  การส่งเสริมอาชีพ  ฝึกอบรมช่างชุมชน  กิจกรรมเยาวชน  สตรี  ผู้สูงอายุ  ฯลฯ ส่วนการจัดกิจกรรมมอบของขวัญปีใหม่ 2562 ให้แก่ชาวชุมชนริมคลองลาดพร้าว จะมีขึ้นในวันที่ 30 มกราคมนี้  ที่ชุมชน กสบ.หมู่ 5 เขตสายไหม  ขณะนี้สร้างบ้านประชารัฐริมคลองลาดพร้าวในเขตสายไหมเสร็จไปแล้ว   4 ชุมชน  รวม  212 ครัวเรือน  ทำให้แต่ละครอบครัวมีบ้านใหม่ที่สวยงาม  และชาวบ้านจะร่วมกันพัฒนาชุมชนและคลองให้น่ามอง  น่าอยู่กันต่อไป...!! จากบ้านพอเพียงสู่ ‘บ้านสร้างสุข มุกดาหาร 36 ปี’ รูปธรรมการใช้สภาองค์กรชุมชนฯ เชื่อมโยงหน่วยงานร่วมพัฒนาชุมชน   โครงการบ้านพอเพียงชนบท  เป็นส่วนหนึ่งของแผนแม่บทการพัฒนาที่อยู่อาศัยระยะ 20 ปี (พ.ศ.2561-2580) ดำเนินการโดยสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน) หรือ ‘พอช.’ กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์  มีเป้าหมายรวม 352,000 ครัวเรือนทั่วประเทศ  (จากเป้าหมายแผนแม่บทฯ ทั้งหมด 1 ล้านครัวเรือน) เริ่มดำเนินการตั้งแต่ปี 2559   ขณะนี้สนับสนุนการซ่อมสร้างไปแล้ว  รวม  26,674 หลัง  และในปี 2562  มีเป้าหมายสนับสนุนอีก 11,500 ครัวเรือนทั่วประเทศ โครงการบ้านพอเพียงชนบท  เป็นการสนับสนุนการซ่อมสร้างบ้านเรือนในชนบทที่มีฐานะยากจน  สภาพบ้านเรือนทรุดโทรม  โดยมีงบประมาณสนับสนุนการซ่อมแซมบ้านจาก พอช. ไม่เกินครัวเรือนละ 19,000 บาท  ซึ่งถือว่าเป็นงบประมาณที่ไม่มากนัก  เนื่องจากวัสดุ  อุปกรณ์การก่อสร้างต่างๆ  มีราคาสูงขึ้น  ดังนั้นแต่ละตำบลหรือชุมชนที่จัดทำโครงการบ้านมั่นคงจึงต้องเชื่อมโยงหรือบูรณาการหน่วยงานต่างๆ มาทำงานร่วมกัน  เพื่อระดมทุนทั้งแรงคนและงบประมาณ  ดังตัวอย่างการจัดทำโครงการบ้านพอเพียงชนบทที่จังหวัดมุกดาหาร  โดยใช้สภาองค์กรชุมชนตำบลเป็นเครื่องมือในการขับเคลื่อนงาน จ.มุกดาหารใช้สภาองค์กรชุมชนตำบลสำรวจข้อมูลผู้เดือดร้อน ลาวัณย์ ปัญญนันต์   กองเลขานุการขบวนองค์กรชุมชนจังหวัดมุกดาหาร  เล่าว่า  ในปี 2561 เครือข่ายสภาองค์กรชุมชนและกองทุนสวัสดิการชุมชนจังหวัดมุกดาหารได้สำรวจข้อมูลผู้เดือดร้อนด้านที่อยู่อาศัย  เพื่อจัดทำโครงบ้านพอเพียงชนบท  จำนวน 32 ตำบล  พบว่า  มีจำนวนครัวเรือนผู้เดือดร้อน 404 ครัวเรือน  สภาพปัญหาของผู้เดือดร้อนส่วนใหญ่  เป็นเรื่องที่อยู่อาศัยไม่มั่นคง  บ้านเรือนทรุดโทรม  เนื่องจากมีฐานะยากจน  ไม่มีทุนในการซ่อมแซมบ้าน   ทางขบวนองค์กรชุมชนจังหวัดมุกดาหารจึงมีกระบวนการในการคัดเลือกผู้เดือดร้อนชุดแรก  จำนวน 150 ครัวเรือน  เพื่อขอรับการสนับสนุนงบประมาณจาก พอช. ส่วนขั้นตอนและกระบวนการทำงานเริ่มจาก  1.สภาองค์กรชุมชนตำบลในจังหวัดมุกดาหาร   ร่วมกับภาคีเครือข่ายต่างๆ  สำรวจข้อมูลผู้เดือดร้อนในตำบล  จัดลำดับความสำคัญของการแก้ไขปัญหา   2.รวบรวมข้อมูล  จำนวนผู้เดือดร้อน  โดยมีข้อมูลจากสภาองค์กรชุมชนตำบล  สำนักงานพัฒนาชุมชนจังหวัด (จปฐ.) ข้อมูลการสำรวจของเครือข่ายจิตอาสาประชารัฐ  ข้อมูลผู้ด้อยโอกาสจากสำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัดมุกดาหาร (พมจ.มุกดาหาร) 3.สรุปจำนวนข้อมูล  และทำความเข้าใจหลักเกณฑ์เงื่อนไขของการพิจารณาระดับจังหวัดร่วมกับคณะกรรมการพิจาณากลั่นกรองระดับจังหวัด  ซึ่งประกอบด้วย  ผู้แทนจากหน่วยงานต่างๆ  เช่น   ผู้แทนจากเครือข่ายสภาองค์กรชุมชนตำบล  อำเภอละ 1 คน  จำนวน 8 คน  ผู้แทนจาก พมจ.  ผู้แทนจากศูนย์คุ้มครองคนไร้ที่พึ่งจังหวัดมุกดาหาร  ผู้แทนจากสภาเกษตรจังหวัดมุกดาหาร   ผู้แทนจากวิทยาลัยชุมชนจังหวัดมุกดาหาร  ผู้แทนจากสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน  ฯลฯ 4.สภาองค์กรชุมชนตำบล  นำเสนอข้อมูลผู้เดือดร้อนของแต่ละตำบล  รายครัวเรือน  เพื่อให้คณะกรรมการพิจารณาผู้เดือดร้อนทุกครัวเรือน  ซึ่งมีการนำเสนอข้อมูลในปี 2561 จำนวน 404 ครัวเรือน  5.คณะกรรมการพิจารณาผู้ผ่านเกณฑ์โดยการวิธีการโหวตเสียงข้างมาก  คัดเหลือจำนวน 150 หลังคาเรือน  5.นำเสนอข้อมูลผลการพิจารณาเพื่อขอรับการสนับสนุนจากสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน  6.จัดทำบันทึกความร่วมมือเพื่อเบิกจ่ายงบประมาณ  7.ดำเนินการตามแผนงาน จากบ้านพอเพียงสู่ ‘บ้านสร้างสุข มุกดาหาร 36 ปี’ ลาวัณย์ เล่าต่อว่า  การใช้ข้อมูลความเดือดร้อนของชุมชน  เพื่อเสนอของบประมาณสนับสนุนการซ่อมแซมบ้านจากสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนฯ  ทำให้หน่วยงานภาคีต่างๆ เห็นความสำคัญในการแก้ไขปัญหาด้านที่อยู่อาศัย ประกอบกับหลายๆ หน่วยงานมีงบประมาณในการช่วยเหลือผู้เดือดร้อนในลักษณะเดียวกัน  จึงนำมาบูรณาการเพื่อแก้ไขปัญหาให้ผู้ที่เดือดร้อน  เนื่องในโอกาสครบรอบ 36 ปี  การก่อตั้งจังหวัดมุกดาหาร   จึงได้เสนอกิจกรรมที่จะมอบความสุขให้กับชาวมุกดาหาร  จนพัฒนามาเป็นโครงการ “บ้านสร้างสุข  มุกดาหาร 36 ปี” โดยมีการบูรณาการงบประมาณจากหน่วยงานต่างๆ  ดังนี้  สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนฯ  โครงการบ้านพอเพียงชนบท  ครัวเรือนละ  19,000 บาท   พมจ.มุกดาหาร  3 โครงการ   คือ  โครงการซ่อมแซมบ้านผู้สูงอายุ  ครัวเรือนละ 20,000 บาท   โครงการปรับสภาพแวดล้อมของผู้พิการ  ครัวเรือนละ 20,000 บาท   และโครงการ 1 ตำบลซ่อม 1 ตำบลสร้าง  ครัวเรือนละ  20,000 บาท  และเหล่ากาชาดจังหวัดมุกดาหาร  จำนวน 30,000 บาท  ซึ่งแต่ละครัวเรือนที่ได้รับการสนับสนุนจะแตกต่างกันออกไป  ขึ้นอยู่กับสภาพความเดือดร้อน  คือ  ประมาณ  50,000 – 89,000 บาทต่อครัวเรือน นอกจากนี้ยังมีการมอบสิ่งของเครื่องใช้จำเป็นให้แก่ครัวเรือนต่างๆ  ด้วย “ขั้นตอนการดำเนินงานบ้านสร้างสุข  มุกดาหาร 36 ปี   มีความแตกต่างจากการดำเนินงานตามโครงการปกติ เนื่องจากมีการบูรณาการงบประมาณจากหลายส่วนงาน   ดังนั้นการกำกับติดตามเพื่อไม่ให้เกิดความซ้ำซ้อนของงบประมาณจึงมีความจำเป็นมาก  โดยทุกภาคส่วน   ทั้งสภาองค์กรชุมชน  องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น  กำนัน  ผู้ใหญ่บ้าน และเจ้าของบ้าน  จะต้องพูดคุยทำความเข้าใจเกี่ยวกับโครงการที่ได้รับการสนับสนุน  และหารือเรื่องการซ่อมสร้างบ้านเป็นรายหลังคาเรือน  เพื่อประเมินราคาในการซ่อมแซมหรือสร้างใหม่”  กองเลขานุการสภาองค์กรชุมชนฯ ชี้แจงขั้นตอน ส่วนกระบวนการในการดำเนินการซ่อมแซมบ้านเรือนชาวบ้านที่เดือดร้อนทั้ง 150 ครัวเรือน  ได้รับความร่วมมือจากหลายหน่วยงานในท้องถิ่น  เช่น  องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น  กำนัน  ผู้ใหญ่บ้าน  อาสาสมัคร  สภาองค์กรชุมชนตำบลในแต่ละพื้นที่  ได้ร่วมแรง  ร่วมใจ  ซ่อมแซม  และสร้างบ้านให้กับผู้ด้อยโอกาส   บางพื้นที่มีหน่วยทหารช่างเข้ามาช่วยเหลือ  บางพื้นที่คนในชุมชนช่วยเหลือกันเอง  แสดงให้เห็นถึงความตั้งใจและความสามัคคีของคนในชุมชนที่มีความต้องการจะช่วยเหลือเพื่อนบ้าน   ขณะที่เจ้าของบ้านก็เตรียมข้าวปลาอาหารมาเลี้ยงดูตามอัตภาพ   ทำให้การซ่อมสร้างบ้านดำเนินไปด้วยความรวดเร็ว สภาองค์กรชุมชนฯ เชื่อมประสานพลังภาคีในท้องถิ่นร่วมกันพัฒนาชุมชน จากการจัดทำโครงการซ่อมสร้างบ้านเรือนทั้ง 150 ครัวเรือน  คณะทำงานได้สรุปผลการดำเนินโครงการ  โดยพบว่า  1.สภาองค์กรชุมชนสามารถเป็นแกนหลักในการสำรวจข้อมูล  เชื่อมประสานภาคี  เพื่อแก้ไขปัญหาความเดือดร้อนด้านที่อยู่อาศัยให้กับคนในชุมชนได้  2.องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับตำบลเห็นความสำคัญในการแก้ไขปัญหา  และสามารถเข้ามาเป็นภาคีสำคัญในการดำเนินงาน  3.หน่วยงานทหาร  มีกำลังหลักสำคัญที่สามารถช่วยเหลืองานช่างให้กับชุมชนได้  ฯลฯ ทั้งนี้สภาองค์กรชุมชนตำบลมุกดาหารจัดตั้งขึ้นมาตาม พ.ร.บ.สภาองค์กรชุมชน พ.ศ.2551  โดยจัดตั้งสภาฯ ครบทุกพื้นที่  รวม 54 ตำบล (ปัจจุบันจัดตั้งสภาองค์กรชุมชนตำบลทั่วประเทศแล้วประมาณ  6,300  แห่ง / 1 ตำบล 1 สภา)  มีวัตถุประสงค์เพื่อส่งเสริมและสนับสนุนให้ชุมชนและประชาชนได้เข้ามามีส่วนร่วมในการพัฒนาประเทศ   โดยใช้สภาองค์กรชุมชนตำบลเป็นเวทีในการปรึกษาหารือ  เวทีในการวางแผนพัฒนาและแก้ไขปัญหาในชุมชนท้องถิ่น  และสามารถนำเสนอข้อมูลเพื่อให้หน่วยงานรัฐ  ทั้งในระดับจังหวัด  รวมถึงคณะรัฐมนตรีพิจารณาสั่งการได้ ( พ.ร.บ.สภาองค์กรชุมชนฯ มาตรา 32) “ก่อนที่จะมี พ.ร.บ.สภาองค์กรชุมชน พศ.2551 ชุมชนไม่มีพื้นที่ที่จะแสดงออก  หรือจะไปอาศัยขอความช่วยเหลือ  ขอความร่วมมือจากใครก็ไม่ได้  แต่พอมี พ.ร.บ.องค์กรชุมชนแล้ว  ทำให้ชุมชนมีสถานะ  มี พ.ร.บ.รับรองว่าเป็นองค์กรที่ถูกต้องตามกฎหมาย  เราจึงใช้สภาองค์กรตำบลเป็นเครื่องมือในการแก้ไขปัญหาต่างๆ เช่น  ส่งเสริมอาชีพชุมชน อาชีพจักสาน แปรรูปอาหาร  ท่องเที่ยวชุมชน  ป่าชุมชน  รวมทั้งการแกไขปัญหาที่อยู่อาศัยให้กับพี่น้องที่มีความเดือดร้อนด้วย”   ลาวัณย์ยกตัวอย่าง ‘บ้านมั่นคง’ บนที่ดิน ส.ป.ก   9 หน่วยงานจับมือพัฒนาพื้นที่ร่วมกัน โครงการบ้านมั่นคงทั้งในเมืองและชนบทตามแผนแม่บทการพัฒนาที่อยู่อาศัยระยะ 20 ปี (พ.ศ.2561-2580) ดำเนินการโดยสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนฯ กระทรวงการพัฒนาสังคมฯ มีเป้าหมายรวม รวม 77 จังหวัด  จำนวน 6,450 ชุมชน  รวม  701,702  ครัวเรือน (แยกเป็นบ้านมั่นคงเมืองและชนบท  จำนวน 6,450 ชุมชน  รวม  690,000 ครัวเรือน,  ชุมชนริมคลองกรุงเทพฯ  74 ชุมชน  รวม 11,004  ครัวเรือน  และคนไร้บ้าน 3 ศูนย์  กรุงเทพฯ/ขอนแก่น/เชียงใหม่  รวม 698 ครัวเรือน) พอช.หนุนสร้างบ้านมั่นคงบนที่ดิน ส.ป.ก. ส่วนโครงการ ‘บ้านมั่นคงบนที่ดิน ส.ป.ก.’ นั้น   สมชาติ  ภาระสุวรรณ  ผอ.พอช. กล่าวว่า  เป็นโครงการบ้านมั่นคงชนบทที่ พอช.สนับสนุนการสร้างบ้านให้แก่เกษตรกรที่ได้รับการจัดสรรที่ดินทำกินจากสำนักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ส.ป.ก.)  เริ่มดำเนินการตั้งแต่ปี 2560  โดย พอช.สนับสนุนไปแล้วใน 8  จังหวัด  คือ  กาญจนบุรี  กาฬสินธุ์    ชลบุรี  นครราชสีมา  มหาสารคาม    สระแก้ว  สุราษฎร์ธานี  และอุทัยธานี   รวม 16 ตำบล  16 โครงการ  จำนวน  1,510  ครัวเรือน  งบประมาณรวม 77 ล้านบาทเศษ   เกษตรกรสร้างบ้านเสร็จไปแล้ว  651  ครัวเรือน  และในปี 2562 นี้มีเป้าหมายสนับสนุนอีก 1,300 ครัวเรือนในพื้นที่ 10   จังหวัด “การสนับสนุนของ พอช.นั้น  จะเริ่มตั้งแต่การสนับสนุนให้เกษตรกรรวมกลุ่มกัน  เพราะเกษตรกรที่เข้ามาอยู่ในที่ดิน ส.ป.ก.ต่างคนต่างมาคนละทิศ  เมื่อมาอยู่ร่วมกันจึงต้องมีกฎระเบียบการอยู่อาศัยร่วมกัน  เช่น  มีการจัดตั้งคณะกรรมการหรือตัวแทนชาวบ้านเข้ามาบริหารงานในรูปแบบของสหกรณ์  มีการจัดตั้งกลุ่มออมทรัพย์เพื่อเป็นทุนในการสร้างบ้านหรือประกอบอาชีพ  นอกจากนี้ พอช.ยังสนับสนุนให้เกษตรกรได้ร่วมออกแบบบ้าน  วางผังชุมชน  วางแผนพัฒนาคุณภาพชีวิต  โดย พอช.สนับสนุนงบประมาณการสร้างบ้าน  การพัฒนาสาธารณูปโภค ประมาณครัวเรือนละ  72,000 บาท  แม้ว่าจะเป็นเงินไม่มาก  แต่เกษตรกรสามารถใช้วัสดุเก่านำมาสร้างบ้าน  และช่วยกันลงแรงสร้าง  จึงทำให้ประหยัดงบประมาณได้พอสมควร”  ผอ.พอช.อธิบาย  ทั้งนี้ที่ดิน ส.ป.ก.ที่นำมาจัดสรรให้แก่เกษตรกรที่ขาดแคลนที่ดินทำกินนั้น  สำนักงานการปฏิรูปที่ดินฯ ได้ดำเนินการตามนโยบายของคณะรักษาความสงบแห่งชาติ  โดย คสช.ได้ใช้อำนาจตามมาตรา 44   ออกคำสั่งที่ 36/2559 (ลงวันที่ 5 กรกฎาคม 2559) เพื่อยึดคืนที่ดิน ส.ป.ก.ทั่วประเทศที่มีการครอบครองไม่ถูกต้อง  แล้วนำมาจัดสรรให้แก่เกษตรกรที่ยากไร้ไม่มีที่ดินทำกิน   โดยในช่วงปี 2559-2561  สำนักงานการปฏิรูปที่ดินฯ  สามารถยึดที่ดินคืนในพื้นที่  28 จังหวัด  รวมเนื้อที่ประมาณ  400,000 ไร่เศษ  และนำมาจัดสรรให้เกษตรกรไปแล้วประมาณ  35,000 ไร่   ขณะเดียวกันการจัดสรรที่ดิน ส.ป.ก.ให้แก่เกษตรกรในช่วงหลายสิบปีที่ผ่านมา  รวมทั้งที่ดินที่ยึดคืนตามคำสั่ง คสช.ที่ 36/2559 ยังมีปัญหาต่างๆ  เช่น  การชลประทานยังไม่ทั่วถึง  ขาดสาธารณูปโภค  ดินขาดความอุดมสมบูรณ์  เกษตรกรขาดแหล่งทุนและความรู้  ปัญหาด้านการตลาด  ขาดการประสานระหว่างหน่วยงานรัฐ  ฯลฯ  ทำให้เกษตรกรไม่สามารถใช้ประโยชน์ในที่ดินได้เต็มที่  ขาดรายได้  เกษตรกรบางส่วนจึงขายสิทธิ์ที่ดินมือเปล่า  หรือเอาที่ดินไปให้คนอื่นเช่า  9 หน่วยงานร่วมพัฒนาที่ดิน ส.ป.ก. กฤษฎา  บุญราช  รมว.เกษตรและสหกรณ์   กล่าวว่า  สำนักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ส.ป.ก.)ได้นำที่ดินมาจัดสรรให้เกษตรกรที่ขาดแคลนที่ดินทำกินทั่วประเทศไปแล้วประมาณ 35   ล้านไร่  จนถึงปัจุบันเป็นเวลากว่า 40 ปี  แต่พบว่าบางพื้นที่ยังไม่มีเกษตรกรเข้าไปทำกิน  หรือเข้าไปแล้วแต่ใช้ประโยชน์ได้ไม่เต็มที่  ตนจึงให้เลขาธิการ ส.ป.ก.ไปตรวจสอบ  พบว่าส่วนใหญ่ที่ดินขาดความอุดมสมบูรณ์  ขาดสาธารณูปโภค  แหล่งน้ำ  ไฟฟ้า  เกษตรกรขาดทุนในการตั้งต้น  ดังนั้น ส.ป.ก.จึงประสานให้หน่วยงานต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง  รวม  8 หน่วยงานให้มาทำงานร่วมกัน  เป็นการบูณาการแผนงานการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานและสาธารณูปโภคที่จำเป็นในเขตปฏิรูปที่ดิน โดยเมื่อวันที่ 27 ธันวาคมที่ผ่านมา  ที่กระทรวงเกษตรและสหกรณ์  มีพิธีลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ (MOU) การบูรณาการพัฒนาพื้นที่ในเขตปฏิรูปที่ดิน  พื้นที่ยึดคืนตามคำสั่งหัวหน้าคณะรักษาความสงบแห่งชาติที่ 36/2559 และพื้นที่โครงการจัดที่ดินทำกินให้ชุมชนตามนโยบายรัฐบาล   เพื่อแก้ไขปัญหาและอุปสรรคต่างๆ  ให้เกษตรกร  โดยมีนายกฤษฎา  บุญราช  รมว.เกษตรและสหกรณ์เป็นประธาน  มีผู้แทน 9 หน่วยงานร่วมลงนาม  คือ ส.ป.ก.  กรมชลประทาน  การไฟฟ้าส่วนภูมิภาค  กรมทรัพยากรน้ำ  กรมทรัพยากรน้ำบาดาล  กรมพัฒนาพลังงานทดแทนและอนุรักษ์  กรมพัฒนาที่ดิน  กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น  และสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน)   “หลังจากลงนามทั้ง 9 หน่วยงานแล้ว  แต่ละหน่วยงานก็จะร่วมมือกันลงไปสำรวจ  ดูพื้นที่ร่วมกัน  เพื่อกำหนดแผนงานที่จะทำเพื่อพัฒนาที่ดิน ส.ป.ก.  เพื่อให้เกษตรกรได้เข้าไปทำมาหากิน  เป็นการแก้ไขปัญหาเกษตรกรเอาที่ดิน ส.ป.ก.ไปให้คนอื่นเช่า  หรือขายโดยไม่มีเอกสารสิทธิ์  รวมทั้งแก้ปัญหาการใช้ประโยชน์ที่ดินไม่เต็มที่ด้วย”  รมว.เกษตรฯ กล่าว โดยแต่ละหน่วยงานจะมีหน้าที่และแผนปฏิบัติการต่างๆ  เข้าไปในเขต ส.ป.ก.  เช่น  กรมชลประทาน  กรมทรัพยากรน้ำ  กรมทรัพยากรน้ำบาดาล  พัฒนาแหล่งน้ำและกระจายน้ำให้เกษตรกรอย่างทั่วถึง  การไฟฟ้าส่วนภูมิภาค  ขยายเขตไฟฟ้าเข้าไป  กรมพัฒนาพลังงานทดแทนฯ จัดหาพลังงานทดแทนและระบบโซล่าร์เซลล์  กรมพัฒนาที่ดิน  สำรวจ  วิเคราะห์  ปรับปรุงและพัฒนาดินให้เกิดความอุดมสมบูรณ์   กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น  สนับสนุนการพัฒนาสาธารณูปโภค  และสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน  พัฒนาความเข้มแข็งของกลุ่ม  องค์กรชุมชน  และพัฒนาที่อยู่อาศัยให้ประชาชนที่เข้าไปอยู่ในที่ดิน ส.ป.ก. ทั้งนี้คำสั่ง คสช. ตามมาตรา 44  ที่  36/2559  ลงวันที่ 5 กรกฎาคม  2559   เรื่องมาตรการในการแก้ไขปัญหาการครอบครองที่ดินในเขตปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมโดยมิชอบกฎหมาย   มีสาระสำคัญคือ  ให้ ส.ป.ก. นำที่ดินในเขต ส.ป.ก.ทั่วประเทศที่มีการครอบครองโดยไม่ชอบด้วยกฎหมาย   คือ 1. ที่ดินที่ยังไม่เข้าสู่กระบวนการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมที่มีเนื้อที่ตั้งแต่ 500 ไร่ขึ้นไป   2. ที่ดินที่คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัดมีมติให้เกษตรกรผู้ได้รับการจัดที่ดินสิ้นสิทธิเข้าทําประโยชน์แล้วและครอบครองโดยบุคคลที่มิใช่ผู้ได้รับการจัดที่ดิน  มีเนื้อที่ตั้งแต่ 100 ไร่ขึ้นไป    และ  3. ที่ดินที่ศาลมีคําพิพากษาถึงที่สุดให้ส่งมอบแก่สํานักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมแล้วและมีเนื้อที่ตั้งแต่ 500 ไร่ขึ้นไป   โดยนำมาจัดสรรให้เกษตรกรทั่วประเทศที่ยากไร้และไม่มีที่ดินทำกิน  สร้างบ้านมั่นคง 219 ครัวเรือนบนที่ดิน ส.ป.ก.สระแก้ว ที่ดิน ส.ป.ก.ที่จัดสรรให้แก่เกษตรกร  แบ่งเป็นที่ดินเพื่อสร้างบ้านจำนวน 1   ไร่  ที่ดินทำกินประมาณ  5 ไร่  โดย ส.ป.ก.จะให้เกษตรกรเข้าอยู่อาศัยและทำกินในที่ดิน  แต่ไม่ให้กรรมสิทธิ์  ช่วงแรก 30 ปี ในลักษณะการรวมกลุ่มกันเป็นสหกรณ์การเกษตร  (สหกรณ์จะต้องทำสัญญาเช่าที่ดินจาก ส.ป.ก.ช่วงแรก 30 ปี) เกษตรกรส่วนใหญ่จะปลูกผักสวนครัว  ปลูกข้าวโพด  มันสำปะหลัง  เลี้ยงไก่  เป็ด  ปลาดุก  กบ  ฯลฯ  แต่บางพื้นที่ที่ดินไม่มีความเหมาะสมในการปลูกพืช  หน่วยงานที่เกี่ยวข้องจะสนับสนุนให้เลี้ยงสัตว์  เช่น  ที่ดิน ส.ป.ก.ตำบลสิงห์  อ.ไทรโยค  จ.กาญจนบุรี  สนับสนุนให้เกษตรกรเลี้ยงแพะเนื้อ  โดยมอบแม่พันธุ์และพ่อพันธุ์แพะ  อบรมการเลี้ยง  การให้อาหาร  ฯลฯ   ละอองดาว  สีลาน้ำเที่ยง  คณะกรรมการเครือข่ายที่ดินและที่อยู่อาศัย  จ.สระแก้ว  บอกว่า  ในจังหวัดสระแก้วมีที่ดิน ส.ป.ก.ที่จัดสรรให้เกษตรกรไม่มีที่ดินทำกินตั้งแต่ปี 2560  รวมทั้งหมด 6 แปลง  ในอำเภอโคกสูง  หนองม่วง  วัฒนานคร  วังน้ำเย็น  และอรัญประเทศ  รวมเนื้อที่ทั้งหมด 3,181 ไร่   มีเกษตรกรที่ได้รับจัดสรรที่ดินรวม 219 ครอบครัวๆ ละ 6 ไร่  แบ่งเป็นที่อยู่อาศัย 1 ไร่  ที่ดินทำกิน 5 ไร่    โดยขณะนี้เกษตรกรได้เข้าไปทำกินแล้ว  แต่ที่ผ่านมายังมีปัญหาต่างๆ  เช่น  ขาดแหล่งน้ำในการทำเกษตร  ขาดไฟฟ้า  ประปา  ทำให้มีความลำบาก   เมื่อมีการลงนามร่วมกันของหน่วยงานต่างๆ ที่เกี่ยวข้องแล้ว  ก็เชื่อว่าเกษตรกรจะได้เข้าไปทำกินอย่างเต็มที่   แม้ว่าจะไม่ได้รับเอกสารสิทธิ์  แต่ก็ทำให้เกษตรกรมีความมั่นคงในที่ดินทำกิน  ไม่ต้องเช่าที่ดินจากคนอื่น  ส่วนการก่อสร้างบ้านมั่นคงในที่ดิน ส.ป.ก.นั้น  ละอองดาวบอกว่า  ที่ดิน ส.ป.ก.แปลงอำเภอหนองม่วงเนื้อที่ 655 ไร่  มีเกษตรกรได้รับจัดสรรที่ดินรวม 63 ครอบครัว  ขณะนี้สร้างบ้านเสร็จเกือบทุกหลังแล้ว  ส่วนใหญ่เป็นบ้านชั้นเดียว  ขนาด  4X6 ตารางเมตร  ก่อด้วยอิฐบล็อก  ส่วนที่ดินแปลงอื่นๆ  เช่น  ต.คลองหินปูน  อ.วังน้ำเย็น  เนื้อที่ 318 ไร่กำลังก่อสร้างบ้าน 36  หลัง “นอกจากสร้างบ้านแล้ว  เกษตรกรที่เข้าไปอยู่ในดิน ส.ป.ก.แต่ละแปลงก็จะต้องร่วมกันพัฒนาชุมชนในด้านต่างๆ  และส่งเสริมให้เกษตรกรมีรายได้รายวัน  เช่น  ปลูกผักสวนครัวเพื่อเก็บขายได้ทุกวัน  เลี้ยงปลา  เลี้ยงไก่  เพื่อให้มีรายได้รายเดือน  ปลูกมันสำปะหลัง  ปลูกข้าวโพด  อ้อย  หรือผลไม้  เพื่อให้มีรายได้รายปี  นอกจากนี้ก็จะมีการส่งเสริมการตลาด  เช่น  ทำร้านค้าหรือตลาดชุมชนเพื่อให้เกษตรกรเอาผลผลิตมาวางขาย ซึ่งขณะนี้เปิดตลาดแห่งแรกแล้วที่ริมถนนใกล้ที่ดิน ส.ป.ก.อำเภอหนองม่วง”  ละอองดาวยกตัวอย่าง ทั้งนี้ พอช.มีเป้าหมายสนับสนุนการพัฒนาที่อยู่อาศัยและคุณภาพชีวิตของประชาชนที่เข้าอยู่อาศัยในที่ดินส.ป.ก.ในจังหวัดสระแก้วช่วงปี 2561-2562 รวม 219 ครัวเรือน ครัวเรือนละ 72,000 บาท รวมงบประมาณ 15.7 ล้านบาทเศษ นอกจากนี้ในปี 2562 นี้  พอช.มีแผนงานจะสนับสนุนการสร้างบ้านมั่นคงในที่ดิน ส.ป.ก. ทั่วประเทศอีกประมาณ 1,300 หลังด้วย !!  https://www.thaipost.net/main/detail/26318 พลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา, พลเอกอนันตพร กาญจนรัตน์, พอช. FALSE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20190111/image_big_5c3871e939c7e.jpg 14229 27/07/2018 18:28 28/07/2018 00:01 รวมพลังประชารัฐจัดงาน 'Thailand Social Expo 2018' โชว์ผลงานด้านสังคมเพื่อลดความเหลื่อมล้ำครั้งแรกของประเทศไทย รวมพลังประชารัฐกว่า 80  องค์กร  จัดงาน ‘Thailand  Social  Expo 2018’  มหกรรมด้านสังคมครั้งแรกของประเทศไทย  แสดงผลงานการลดความเหลื่อมล้ำและสร้างโอกาสการเข้าถึงบริการของรัฐ   เพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตประชาชนทุกกลุ่มเป้าหมาย  ขณะที่เครือข่ายขบวนองค์กรชุมชนทั่วประเทศเตรียมโชว์พื้นที่รูปธรรมในการพัฒนาและแก้ไขปัญหาชุมชนทุกมิติ  เช่น  ด้านเศรษฐกิจชุมชน  เกษตรอินทรีย์  ธนาคารต้นไม้ใช้หนี้ ที่อยู่อาศัย ภัยพิบัติ  สวัสดิการสังคม  ฯลฯ เข้าชมฟรี  ระหว่างวันที่ 3-5 สิงหาคมนี้ที่ศูนย์การประชุมฯ เมืองทองธานี 80  องค์กรร่วมงาน ‘Thailand Social Expo 2018’    (พลเอกอนันตพร  กาญจนรัตน์) พลเอกอนันตพร  กาญจนรัตน์  รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) เปิดเผยว่า  กระทรวง พม. ร่วมกับภาคีเครือข่ายด้านสังคม ทั้งภาครัฐและเอกชนกว่า 80 องค์กร   กำหนดจัดงาน  ‘Thailand Social Expo 2018’  ซึ่งถือเป็นงานมหกรรมด้านสังคมครั้งแรกของประเทศไทย  ด้วยการแสดงผลงานด้านสังคมของรัฐบาลในการลดความเหลื่อมล้ำทางสังคม  และการสร้างโอกาสเข้าถึงบริการของรัฐ  เพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตสำหรับประชาชนทุกกลุ่มเป้าหมาย  โดยเฉพาะเด็ก  เยาวชน  สตรี  ครอบครัว  ผู้สูงอายุ  คนพิการ  และผู้ด้อยโอกาส  ให้มีความมั่นคงในการดำรงชีวิต  ด้วยคุณค่าและศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์อย่างเท่าเทียมกันในสังคม “การจัดงานครั้งนี้  จะมีการแสดงผลงานทางวิชาการด้านสังคมของรัฐบาล  ผลงานนวัตกรรมและเทคโนโลยีทางสังคมสำหรับคนพิการและผู้สูงอายุ   ผลการคิดค้นและการดำเนินงานสำคัญในด้านสังคมของไทยและอาเซียน การประชุม  เสวนาวิชาการ   การจัดสวัสดิการและบริการต่างๆ สำหรับประชาชนทุกกลุ่มวัย   จำหน่ายสินค้าราคาถูก  ผลิตภัณฑ์ OTOP   และชมการแสดงความสามารถจากทุกกลุ่มเป้าหมาย  เช่น  นักดนตรีจากถนนสู่ดวงดาว (From Street to star )  การแสดงศิลปะ  วัฒนธรรมของชุมชนต่างๆ”  พลเอกอนันตพรกล่าว รมว.พม.กล่าวด้วยว่า  นอกจากจะจัดแสดงผลงานด้านสังคมดังกล่าวแล้ว  การจัดงานครั้งนี้ยังมีเป้าหมายเพื่อสร้างความรับรู้และความเข้าใจต่อสังคม  รวมทั้งแสวงหาความร่วมมือระหว่างภาครัฐ  ภาคเอกชน   และประชาสังคม  ในการขับเคลื่อนงานพัฒนาด้านสังคมของประเทศให้มีคุณภาพ  เพื่อนำไปสู่การมีคุณภาพชีวิตที่ดีของประชาชนและกลุ่มเป้าหมายต่อไป งาน ‘Thailand Social Expo 2018’  มีกิจกรรมที่น่าสนใจ 4 ด้าน  คือ 1.การประชุมวิชาการ  เสวนา  ปาฐกถาพิเศษ    การแลกเปลี่ยนเรียนรู้ด้านการพัฒนาสังคม  และการนำเสนอรายงานสถานการณ์ทางสังคม  ทั้งในเชิงประเด็นและกลุ่มเป้าหมาย  2.การแสดงผลงานนวัตกรรมด้านสังคมของประเทศไทย  นวัตกรรมเพื่อพัฒนาสังคม  ต้นแบบที่ดีของการพัฒนาสังคม  เทคโนโลยีเพื่อสังคม  3.การแสดงผลิตผลด้านสังคมของภาคีเครือข่ายด้านสังคม  และ 4.การแสดงศักยภาพของกลุ่มเป้าหมายและภาคีเครือข่ายเพื่อเสริมสร้างเจตคติที่ดีและสร้างสรรค์ของคนในสังคม นอกจากนี้ภายในงานจะมีการออกบูธของหน่วยงานต่างๆ ในสังกัดกระทรวง พม.  และกระทรวงอื่นๆ เช่น  มหาดไทย  แรงงาน  ท่องเที่ยวและกีฬา  พลังงาน  ยุติธรรม  ศึกษาธิการ  วัฒนธรรม  ดิจิตัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม   ฯลฯ  รวมทั้งภาคธุรกิจและเอกชน  เช่น  หอการค้าไทย  บริษัทบางจาก  ทีวีบูรพา  โรงพยาบาลในเครือบางปะกอก  รพ.รามคำแหง  ตลาดหลักทรัพย์  ฯลฯ  รวมทั้งหมดกว่า  80 องค์กร  จำนวนบูธทั้งหมดประมาณ  150  บูธ งาน  ‘Thailand Social Expo 2018’  จะมีขึ้นระหว่างวันที่ 3 – 5 สิงหาคม 2561 ตั้งแต่เวลา 9.00 – 18.30 น. ณ ฮอลล์ 5-8  ศูนย์การแสดงสินค้าและการประชุมอิมแพ็ค  เมืองทองธานี  จังหวัดนนทบุรี  ประชาชน  นักศึกษา  และผู้สนใจสามารถเข้าร่วมงานดังกล่าวได้โดยไม่เสียค่าใช้จ่าย ทั้งนี้กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) จัดตั้งขึ้นในปี 2545  เป็นหน่วยงานหลักด้านการพัฒนาสังคมของรัฐบาล ทำหน้าที่เกี่ยวกับการพัฒนาสังคม  การสร้างความเป็นธรรมและความเสมอภาคในสังคม  ส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพและความมั่นคงในชีวิตของประชาชนกลุ่มเป้าหมาย  ประกอบด้วย  เด็กและเยาวชน  สตรี  ผู้สูงอายุ  ผู้ด้อยโอกาส  ผู้พิการ  ผู้มีรายได้น้อย  สถาบันครอบครัวและชุมชน กระทรวง พม. ขับเคลื่อนงานด้วยการบูรณาการความร่วมมือกับภาคีเครือข่ายทุกภาคส่วนตามแนวทางประชารัฐ  พร้อมด้วยหลักการทำงานตามแนวคิดปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง  ภายใต้วิสัยทัศน์  “กระทรวง พม.เป็นผู้นำด้านสังคมของไทยและอาเซียน   มุ่งสู่คนอยู่ดีมีสุขในสังคมคุณภาพ”  ตามนโยบายรัฐบาล  “เราจะไม่ทิ้งใครไว้ขัางหลัง” เครือข่ายขบวนองค์กรชุมชนทั่วประเทศโชว์ผลงานพื้นที่รูปธรรมจัดการตนเอง (สมชาติ  ภาระสุวรรณ) นายสมชาติ  ภาระสุวรรณ  ผู้อำนวยการสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน) หรือ ‘พอช.’  กล่าวว่า  พอช.ได้ประสานงานกับเครือข่ายขบวนองค์กรชุมชนทั่วประเทศเพื่อนำผลงานพื้นที่รูปธรรมในการพัฒนาและแก้ไขปัญหาชุมชนท้องถิ่น  รวมทั้งนวัตกรรมชุมชนท้องถิ่นจัดการตนเองมานำเสนอ  ทั้งในรูปแบบการจัดเวทีเสวนา  การพูดหรือนำเสนอแบบ TED Talk (การพูดเพื่อเผยแพร่ความคิดหรือประสบการณ์เพื่อจุดประกายพลังให้แก่ผู้ฟังโดยใช้เวลาสั้นๆ) พื้นที่ละ 5 นาที  และการจัดเวทีสังเคราะห์ความรู้ ‘นวัตกรรมชุมชนท้องถิ่นจัดการตนเองสู่เป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน’  โดยมีผู้แทนจากประเทศอาเซียนเข้าร่วมในเวทีดังกล่าวด้วย  “การจัดงาน ‘Thailand Social Expo 2018’ ครั้งนี้  ถือเป็นโอกาสดีที่ขบวนองค์กรชุมชนและเครือข่ายจะได้แสดงศักยภาพและความสามารถในการพัฒนาสังคมในด้านต่างๆ  เช่น  เรื่องเศรษฐกิจฐานราก  สถาบันการเงิน  เกษตรอินทรีย์  สิ่งแวดล้อม  การแก้ไขปัญหาที่อยู่อาศัย  การป้องกันภัยพิบัติ  การจัดสวัสดิการชุมชน  ฯลฯ  มานำเสนอเพื่อเป็นแนวทางในการใช้นวัตกรรมชุมชนท้องถิ่นจัดการตนเองสู่เป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนต่อไป”  ผอ.พอช.กล่าว สำหรับพื้นที่รูปธรรมชุมชนท้องถิ่นจัดการตนเองที่จะนำมาเสนอในงานนี้  มีทั้งหมด  20  พื้นที่ทั่วประเทศ เช่น  เมืองธรรมเกษตร (เกษตรอินทรีย์)  จ.อำนาจเจริญ,  แม่แจ่มโมเดล (แก้ไขปัญหาการบุกรุกพื้นที่ป่า  ลดหมอกควัน  ปลูกไผ่  สร้างเศรษฐกิจชุมชน) อ.แม่แจ่ม  จ.เชียงใหม่, พังงาแห่งความสุข (พัฒนาเมืองแบบบูรณาและทุกมิติโดยประชาชนทุกภาคส่วนเป็นแกนหลัก)  จ.พังงา, ตำบลหนองสาหร่าย (ต้นแบบธนาคารความดี,เกษตรอินทรีย์) อ.หนองสาหร่าย  จ.กาญจนบุรี   การพัฒนาที่อยู่อาศัย  เช่น  บ้านพอเพียงชนบท  บ้านมั่นคงชนบท  (ต.ข่วงเปา  อ.จอมทอง  จ.เชียงใหม่) การพัฒนาชุมชนริมคลองลาดพร้าว,  เศรษฐกิจฐานราก  เช่น  การพัฒนาธุรกิจชุมชน  ต.เหมืองตะกั่ว  อ.ป่าบอน  จ.พัทลุง,  ธนาคารต้นไม้ (ปลูกต้นไม้ใช้หนี้)  เช่น  ต.ปากทรง  อ.พะโต๊ะ  จ.ชุมพร, ประมงพื้นบ้าน   การจัดการทรัพยากรชายฝั่ง  เช่น  เครือข่ายคนกินปลา  ภาคใต้, การป้องกันภัยพิบัติ  เช่น  สภาองค์กรชุมชน  จ.สิงห์บุรี  ฯลฯ  รวมทั้งกรณีศึกษาการพัฒนาชุมชนในกลุ่มประเทศอาเซียน นอกจากการแสดงผลงานพื้นที่รูปธรรมและการเสวนาต่างๆ ดังกล่าวแล้ว  ภายในงานยังมีการจำหน่ายและแสดงผลิตภัณฑ์และของดีจากตำบลต่างๆ รวม 50  ตำบล  พร้อมทั้งเรื่องเล่าจากชุมชน  การแสดงวัฒนธรรมชุมชนท้องถิ่น  ฯลฯ  โดยในวันเปิดงานวันที่ 3 สิงหาคม  พลเอกประยุทธ์  จันทร์โอชา  นายกรัฐมนตรีจะเดินทางมาเป็นประธานในพิธีเปิดและปาฐกถาพิเศษ                                            แม่แจ่มโมเดลพลัส อำเภอแม่แจ่มมี 7 ตำบล  มีพื้นที่ทั้งหมด  1,692,698 ไร่  ประชากรประมาณ 59,000 คน  ประกอบด้วย  คนเมือง   ลั๊วะ  ปะกาญอ (กะเหรี่ยง) และม้ง  ส่วนใหญ่ประกอบอาชีพปลูกข้าวโพดเลี้ยงสัตว์  ทำนา  ปลูกหอมแดง  กะหล่ำปลี  เลี้ยงสัตว์   ฯลฯ   ชาวบ้านปลูกสร้างบ้านเรือนและอยู่อาศัยมาก่อนปี พ.ศ.2504  แต่เมื่อมี พ.ร.บ.อุทยานแห่งชาติ พ.ศ.2504 และ พ.ร.บ.ป่าสงวนฯ พ.ศ.2507  จึงทำให้ชุมชนท้องถิ่นดั้งเดิมกลายเป็นผู้บุกรุก  ไม่มีกรรมสิทธิ์ในที่ดินทำกินและที่อยู่อาศัย   เมื่อเกิดปัญหาการขาดแคลนแหล่งน้ำเพื่อใช้ในการเกษตร  ทางกรมชลประทานและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องก็ไม่สามารถจัดสร้างแหล่งน้ำให้แก่ชาวบ้านได้  โดยให้เหตุผลว่าเป็นพื้นที่บุกรุกหรืออยู่ในเขตป่าสงวนฯ หน่วยงานรัฐจึงไม่สามารถดำเนินการได้ ทั้งนี้พื้นที่ส่วนใหญ่ของอำเภอแม่แจ่ม  คือ 1,668,883  ไร่  หรือประมาณ 98.60 %  อยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติแม่แจ่ม  และพื้นที่ป่าอนุรักษ์   ส่วนพื้นที่ที่ประชาชนมีเอกสารสิทธิ์ เช่น  โฉนด, นส.3, นส.3 ก, สปก. ฯลฯ  มีพื้นที่รวมกันเพียง  23,815 ไร่   หรือ 1.40 %  ของพื้นที่ทั้งหมด  ทำให้ประชาชนมีปัญหาเรื่องสิทธิในที่ดินทำกิน  เกิดผลกระทบต่อเนื่องไปถึงปัญหาการบุกรุกพื้นที่ป่า   ปัญหาหนี้สินจากการปลูกพืชเศรษฐกิจ  โดยเฉพาะข้าวโพด  ยิ่งปลูกยิ่งเป็นหนี้  และยังส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม  เกิดภัยแล้ง  แหล่งน้ำตื้นเขิน  หมอกควันจากการเผาป่า  น้ำป่า  ผลกระทบจากการใช้สารเคมี  ฯลฯ  จากปัญหาต่างๆ ดังกล่าว  ชาวแม่แจ่ม  ผู้ใหญ่บ้าน  กำนัน  องค์กรปกครองท้องถิ่น  องค์กรพัฒนาเอกชน  หน่วยราชการ  สถาบันการศึกษา  ฯลฯ  จึงได้ร่วมกันจัดทำโครงการต้นแบบการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมมาตั้งแต่ปี 2552  โดยในช่วงแรกเน้นไปที่การจัดระเบียบควบคุมที่ดินทำกิน  เพื่อยับยั้งการบุกรุกพื้นที่ป่า  ลดปัญหาหมอกควันจากการเผาเศษซากพืชไร่  ฯลฯ  เรียกโครงการนี้ว่า ‘แม่แจ่มโมเดล’ ต่อมาในปี 2559  จึงได้ยกระดับจากการจัดการปัญหาการบุกรุกป่าและหมอกควันไปสู่การแก้ไขปัญหาทั้งระบบ  เพื่อนำไปสู่การพัฒนาอย่างยั่งยืน  เรียกโครงการนี้ว่า ‘แม่แจ่มโมเดลพลัส’   นายสมเกียรติ   มีธรรม  ผู้ประสานงานโครงการแม่แจ่มโมเดลพลัส  ขยายความว่า  ตั้งแต่ปี 2549  เป็นต้นมา  อัตราขยายตัวของพื้นที่ทำกินในป่าต้นน้ำแม่แจ่มเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว  โดยเฉพาะช่วงปี พ.ศ.2552-2559   พื้นที่ในเขตป่าสงวนฯ แม่แจ่มกลายเป็นไร่ข้าวโพดเพื่อส่งโรงงานผลิตอาหารสัตว์อย่างรวดเร็ว  จาก  86,104  ไร่ในปี 2552  ในปี 2554 เพิ่มเป็น  105,465 ไร่  และปี 2559  เพิ่มเป็น 123,229 ไร่  ผลกระทบจากการขยายตัวของไร่ข้าวโพดบนพื้นที่สูง  คือ  เกิดปัญหาภัยแล้งจากการบุกรุกพื้นที่ป่า    พอถึงช่วงฤดูฝนเกิดปัญหาหน้าดินถูกชะล้าง   ดินทรายไหลลงไปในแหล่งน้ำ  ทำให้แม่น้ำลำห้วยตื้นเขิน   เกิดปัญหาน้ำแล้งตามมา  ผลกระทบจากการใช้สารเคมี  การเผาไร่ซากข้าวโพดที่มีปริมาณประมาณปีละ  95,000 ตัน   ทำให้เกิดปัญหาหมอกควัน  ปัญหาระบบทางเดินหายใจ  เฉพาะในอำเภอแม่แจ่มมีประชาชนที่ได้รับผลกระทบจากการสูดดมหมอกควันประมาณปีละ 5,000 ราย  แต่ที่สำคัญคือปัญหาหนี้สินจากการทำไร่ข้าวโพด  เนื่องจากในช่วง 3-4  ปีที่ผ่านมา  รัฐบาลมีนโยบายไม่ให้บริษัทเอกชนรับซื้อข้าวโพดที่ปลูกในพื้นที่ที่ไม่มีเอกสารสิทธิ์  ทำให้ชาวแม่แจ่มส่วนใหญ่ซึ่งปลูกข้าวโพดในพื้นที่ที่ไม่มีเอกสารสิทธิ์หรือพื้นที่ป่าสงวนฯ ประมาณ  115,000 ไร่  ไม่มีตลาดรองรับ  หรือต้องขายในราคาต่ำกว่าทุน  ทำให้มีหนี้สินสะสม    โดยในปี 2560  เกษตรกรในอำเภอแม่แจ่มเป็นหนี้ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร (ธ.ก.ส.) รวมกันประมาณ  1,400  ล้านบาท  และหนี้กองทุนหมู่บ้านอีกประมาณ 300 ล้านบาท  (ไม่รวมหนี้อื่นๆ และหนี้นอกระบบ)   “ดังนั้นการก้าวให้พ้นจากวงจรปัญหาหนี้สิน  การสร้างระบบการเกษตรที่จะมาทดแทนการปลูกข้าวโพด  เช่น  ไม้ไผ่  กาแฟ  ไม้ผล   เพื่อสร้างอาชีพ  สร้างรายได้  การแก้ปัญหาระบบนิเวศน์  สิ่งแวดล้อม  ทรัพยากรธรรมชาติ  จึงจำเป็นที่จะต้องมีมาตรการต่างๆ มาสนับสนุน  เช่น  การพักชำระหนี้เกษตรกร  การเชื่อมโยงระบบการผลิต  ตั้งแต่ต้นน้ำ  กลางน้ำ  (การแปรรูป)  และปลายน้ำ  (การตลาด) เพื่อให้เกษตรกรอำเภอแม่แจ่มหลุดพ้นออกจากเขาวงกตสู่การพัฒนาที่ยั่งยืนได้ตลอดไป”   ผู้ประสานงานโครงการแม่แจ่มโมเดลพลัสกล่าวถึงแนวทางแก้ปัญหา ‘แม่แจ่มโมเดลพลัส’ ลดหมอกควัน-คืนพื้นที่ป่า โครงการ ‘แม่แจ่มโมเดลพลัส’ (Mae Chaem Model Plus)  คือ  รูปแบบของการแก้ไขปัญหาต่างๆ ดังกล่าว  โดยความร่วมมือกับทุกภาคส่วน  เช่น  ผู้นำชุมชน  ท้องถิ่น  อำเภอ  เจ้าหน้าที่ป่าไม้ ภาคเอกชน   ธุรกิจ  นักวิชาการ  องค์กรพัฒนาเอกชน  และหน่วยงานรัฐในระดับนโยบาย เพื่อนำไปสู่การแก้ไขปัญหาและพัฒนาชุมชนท้องถิ่นอย่างยั่งยืน  ด้วยการยับยั้งการบุกรุกป่า  หยุดปัญหาไฟป่า  หมอกควัน  การปลูกพืชเชิงเดี่ยว  ลดการใช้สารเคมี  ฯลฯ  ส่งเสริมการปลูกไผ่  กาแฟ  ฯลฯ  เป็นพืชเศรษฐกิจ  พลิกฟื้นดอยหัวโล้นให้เป็นสีเขียว  สร้างเมืองแม่แจ่มให้เป็น ‘เมืองป่าไม้’ เฉพาะการแก้ไขปัญหาหมอกควันจากการเผาไร่  จากความร่วมมือของทุกภาคส่วน  ทำให้จุดความร้อน (Hotspot) ลดลงจาก 384 จุดในปี 2558  เหลือ 30 จุดในปี 2559   พื้นที่เผาไหม้ลดลงจาก 563,798 ไร่  เหลือ 232,259 ไร่   และค่า PM 10 (ฝุ่นหยาบ  มีเส้นผ่านศูนย์กลาง 2.5 – 10 ไมครอน)  ลดลงจากค่าสูงสุดในปี 2558 อยู่ที่ 265 ไมโครกรัมต่อลูกบาศก์เมตร  เหลือ 143 ไมโครกรัมต่อลูกบาศก์เมตร  ทำให้อำเภอแม่แจ่มได้รับรางวัลดีเด่นในการแก้ไขปัญหาหมอกควันไฟป่า  โดยมีนายกรัฐมนตรีมาเป็นสักขีพยานมอบโล่รางวัล   เมื่อวันที่ 27 เมษายน  2559  ที่จังหวัดเชียงใหม่ ส่วนการแก้ไขปัญหาที่ดินที่ทำกินนั้น  นายสมเกียรติกล่าวว่า  จะใช้ฐานข้อมูลที่มีการสำรวจอย่างต่อเนื่องมาจัดทำเป็นข้อเสนอในการจัดระเบียบป่าไม้กับชุมชน  เช่น  พื้นที่ที่ถูกใช้ประโยชน์ภายในปี 2545  จำนวน 213,462  ไร่  (12.5 % ของพื้นที่ทั้งอำเภอ 1,692,698 ไร่)  ให้รัฐจัดที่ทำกินในรูปแบบแปลงรวมตามนโยบายของรัฐบาลให้แก่ชุมชน  พร้อมทั้งจัดหาแหล่งน้ำและระบบชลประทานที่เหมาะสมกับภูมินิเวศน์ พื้นที่ที่ถูกใช้ประโยชน์ปี 2546-2554   จำนวน 161,706  ไร่  หรือ 9.5 %  (มติคณะรัฐมนตรีไม่ได้รองรับ ที่ดินยังเป็นของรัฐ)  อนุญาตให้ชาวบ้านทำกินและอยู่อาศัยต่อไปอย่างมีเงื่อนไข  โดยให้ชาวบ้านร่วมปลูกต้นไม้เพื่อเพิ่มพื้นที่สีเขียว  รัฐและเอกชนร่วมสนับสนุนกล้าไม้  ปลูกไม้เศรษฐกิจ  ไผ่   กาแฟ  ไม้ผล  ปลูกป่าเอนกประสงค์  ฯลฯ พื้นที่ที่ถูกใช้ประโยชน์หลังปี พ.ศ.2554  จำนวน 86,359  ไร่  หรือ 5 %   ให้คืนเป็นป่าถาวร  โดยให้จ้างชาวบ้านปลูกและดูแลอย่างน้อย 3   ปี  เพื่อให้มีรายได้  ปลูกไม้เป็นแนวกันชน  สร้างกลไกชุมชนในการดูแลรักษาป่า  ฯลฯ “ทั้ง 3  แนวทางนี้จะทำให้อำเภอแม่แจ่มมีป่าไม้เพิ่มขึ้น 5 %   มีพื้นที่สีเขียวเพิ่มขึ้นอีก  9.5 %  รวมเป็น  14.5   % หรือ 248,065  ไร่  ทำให้อำเภอแม่แจ่มได้ป่าเพิ่มขึ้นจากที่มีอยู่  73 %  เป็น 85.5 %  โดยไม่มีความขัดแย้งใด ๆ เกิดขึ้น”  ผู้ประสานงานโครงการแม่แจ่มฯ อธิบาย ปลูกไผ่-แปรรูป  สร้างเศรษฐกิจชุมชนแทนข้าวโพด การพลิกฟื้นผืนป่าเพื่อสร้างเศรษฐกิจชุมชนตามโครงการ “แม่แจ่มโมเดลพลัส” นั้น   นายสมเกียรติ  มีธรรม  ผู้ประสานงานโครงการ  กล่าวว่า  จะเน้นการปลูกไผ่เพื่อแปรรูป  มีเป้าหมายเพื่อยกระดับให้เกษตรกรมีอำนาจในการต่อรอง  ซึ่งจะแตกต่างจากการปลูกข้าวโพดที่เกษตรกรกำหนดราคาขายไม่ได้  โดยเกษตรกรจะเป็นคนปลูก  แปรรูป และเป็นเจ้าของร่วมในลักษณะของวิสาหกิจชุมชน   โดยใช้พื้นที่ปลูก 1 ไร่/ 70 ต้น   ซึ่งในการปลูกไผ่ช่วงแรกจะปลูกแบบผสมผสานหรือแทรกไปในแปลงข้าวโพด  เมื่อไผ่โตและสามารถตัดขายได้แล้ว  เกษตรกรจะค่อยๆ ลดพื้นที่ปลูกข้าวโพด  เพื่อปลูกไผ่เพียงอย่างเดียว นอกจากนี้การปลูกไผ่บนพื้นที่สูงหรือบนดอยจะช่วยป้องดินถล่มและช่วยอุ้มน้ำ  เพราะไผ่มีรากฝอยแผ่กว้างและหนาแน่น  ช่วยยึดหน้าดิน  สร้างความชุ่มชื้นให้แก่ผืนป่า  ใบไผ่ที่ร่วงจะกลายเป็นปุ๋ยอินทรีย์บำรุงดิน  ไม่ต้องใช้สารเคมี   ไม่ต้องเผาไร่เหมือนปลูกข้าวโพด   เมื่อไผ่ที่ปลูกไปแล้วเริ่มโต  ต้นไผ่ก็จะแตกหน่อแทงยอดขึ้นมาอีก   เมื่อตัดไผ่รุ่นแรกไปแล้วก็จะมีไผ่ที่เติบโตตามมาหมุนเวียนให้ตัดได้ตลอดทั้งปี  ไผ่ที่ส่งเสริมให้เกษตรกรปลูกเป็นไผ่พันธุ์ ‘ซางหม่น’  และ ‘ฟ้าหม่น’  ซึ่งเป็นไผ่ตระกูลเดียวกัน  มีแหล่งกำเนิดที่อำเภอเชียงดาว  จ.เชียงใหม่  โดยมีผู้นำไปขยายพันธุ์ที่จังหวัดน่านจนได้ผลดี  ลักษณะเด่น  คือ  ลำไม้ไผ่โตเร็ว  ลำตรง  เนื้อไม้หนา  เหมาะนำไปแปรรูปเป็นตะเกียบ  เฟอร์นิเจอร์   หน่อกินได้  ฯลฯ  ใช้เวลาปลูก  2-3 ปีสามารถนำไปทำตะเกียบ  ส่วนเศษที่เหลือจะนำมาผลิตเป็นถ่านอัดก้อนให้พลังงานความร้อนสูง  ไม่มีควัน  ปลูก 4 ปีสามารถนำไปทำเฟอร์นิเจอร์หรือสร้างบ้านได้ ขณะนี้มีเกษตรกรทั้ง 7 ตำบล  26  หมู่บ้านในอำเภอแม่แจ่มเข้าร่วม  รวม 362 คน  มีพื้นที่ปลูก 466 ไร่  รวม  30,337 ต้น  และจะขยายพื้นที่เป็น 2,000 ไร่ภายในสิ้นปีนี้    มีเป้าหมายผลผลิต 10-30 ตัน/ ไร่ / ปี   ราคาไผ่ดิบประมาณตันละ 1,000 บาท   โดยมีแผนงานที่จะสร้างโรงงานแปรรูปขึ้นมาหลังจากที่ไผ่ให้ผลผลิตแล้ว  มีสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทยสนับสนุนเครื่องจักร  สามารถนำมาผลิตเป็นตะเกียบ  เศษไม้ที่เหลือนำมาเผาและอัดทำเป็นถ่านแท่ง  มีตลาดรองรับ  เช่น  เกาหลี  ญี่ปุ่น   รวมทั้งผลิตเฟอร์นิเจอร์  โดยจะมีการฝึกอบรมช่างหัตถกรรม  การออกแบบผลิตภัณฑ์  ฯลฯ นอกจากนี้เศษไม้ไผ่ยังสามารถนำมาผลิตเป็นถ่านกัมมันต์ (Activated  Carbon) เป็นวัสดุที่ประกอบด้วย คาร์บอนที่ได้จากถ่าน  คาร์บอนที่ได้จากถ่านกัมมันต์มีความแข็งแกร่ง  คงตัว  ไม่ถูกละลายด้วยสารเคมีใด หรือไม่เป็นสนิม ใช้สร้างแผ่นเซลล์เชื้อเพลิง  ใช้ผสมเพิ่มความแข็งแกร่งลงในปูนซีเมนต์  พลาสติก  หรือวัสดุต่าง ๆ อีกมากมาย  เช่น  ยางรถยนต์  ใช้เป็นวัตถุดิบในการผลิตยา อาหาร  เป็นวัสดุประกอบสำคัญในการผลิตเซลล์เชื้อเพลิง  ถ่านไฟฉาย  เม็ดเชื้อเพลิงทดแทนให้ความร้อน   ตลาดโลกมีความต้องการปีละ 10  ล้านตัน   ราคาตันละ 30,000-40,000  บาท  คิดเป็นมูลค่าการซื้อขายถึงปีละ 400,000 ล้านบาท   อย่างไรก็ตาม  แม้ว่าโครงการแม่แจ่มโมเดลพลัสจะเริ่มเดินหน้าแล้วโดยคนแม่แจ่มและภาคีที่เกี่ยวข้อง  แต่หากขับเคลื่อนไปตามลำพังโดยกลไกของรัฐไม่ขยับเขยื้อน   โดยเฉพาะนโยบายของรัฐบาลที่จะสนับสนุนการแก้ไขปัญหาที่เป็นรูปธรรม  เช่น  เรื่องปัญหาที่ดินทำกินและปัญหาหนี้สินของเกษตรกรชาวแม่แจ่ม   ดังนั้นเพื่อให้การขับเคลื่อนเป็นไปได้จริง  มีพื้นที่รูปธรรมรองรับ   มีความต่อเนื่อง    มีประสิทธิภาพ  และตอบโจทย์พื้นที่รูปธรรมตามเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน   โดยที่ไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง   ชาวแม่แจ่มจึงได้จัดทำข้อเสนอถึงคณะอนุกรรมการติดตามและขับเคลื่อนการดำเนินงานตามนโยบายรัฐบาลเชิงพื้นที่  ซึ่งมี นพ.อำพล  จินดาวัฒนะ  เป็นประธานฯ (ภายใต้การกำกับของ รมต.ประจำสำนักนายกฯ นายกอบศักดิ์  ภูตระกูล) ที่ได้เดินทางมาศึกษาข้อมูลที่อำเภอแม่แจ่มเมื่อเร็วๆ นี้   ดังนี้ 1. ให้คณะอนุกรรมการฯ พิจารณากลั่นกรองแนวทางการแก้ไขปัญหาตามแบบแม่แจ่มโมเดลพลัสให้คณะรัฐมนตรีได้พิจารณาให้ความเห็นชอบ 2. ให้คณะอนุกรรมการฯ พิจารณาเสนอให้รัฐบาลแต่งตั้งคณะทำงานการแก้ไขปัญหา  และขับเคลื่อนการพัฒนาอย่างยั่งยืนระดับพื้นที่อำเภอแม่แจ่มขึ้นมาหนึ่งชุด วันนี้แม่แจ่มโมเดลพลัสเริ่มเดินหน้าแล้ว  จากผืนดอยหัวโล้นกำลังกลายเป็นเมืองป่าไม้  เป็นป่าไผ่เขียวขจี  ขณะที่เกษตรกรชาวแม่แจ่มก็มีความหวังที่จะปลดหนี้สิน  มีรายได้  และมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น  เหลือแต่เพียงรัฐเท่านั้นที่จะมีนโยบายสนับสนุนชาวแม่แจ่มให้เป็นจริงได้อย่างไร ? https://www.thaipost.net/main/detail/14229 OTOP, Thailand Social Expo 2018, พลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา, พลเอกอนันตพร กาญจนรัตน์, พอช, มหาดไทย, สมชาติ ภาระสุวรรณ, สมเกียรติ มีธรรม, หนังสือพิมพ์ไทยโพสต์, เชียงใหม่, แม่แจ่มโมเดลพลัส FALSE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20180727/image_big_5b5affeb295ec.jpg